تبلیغات
شبکه تخصصی مدیریت دانش - اگر قرار باشد سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور از شما به عنوان مشاور حوزه مدیریت دانش دعوت کند تا در خصوص راهکارهای تقویت نظام مدیریت دانش در سطح دستگاههای اجرایی کشور پیشنهاد دهید، چه پیشنهادی می دهید؟
 
شبکه تخصصی مدیریت دانش
درباره وبلاگ


هدف اصلی تشکیل این وبلاگ به اشتراک گذاشتن اموخته های مدیریت دانش است.
تلاشمان بر این است که هر چند روز یکبار یکی از موضوعات تخصصی مدیریت دانش را مورد بحث و تبادل نظر با جمعی از عزیزان و با  نظارت یکی از برجسته ترین اساتید این حوزه جناب اقای دکتر اخوان قرار دهیم.
در ضمن کسانی که تمایل دارند در شبکه تخصصی مدیریت دانش در تلگرام مرتبط با موضوع وبلاگ عضو شوند شماره خود را برای اینجانب ارسال کنند.



جمع بندی موضوع هفته در كانال مدیریت دانش به آدرس ذیل نیز قابل دسترسی می باشد:
https://telegram.me/knowledge_management

مدیر وبلاگ : مریم فیلسوفیان
مطالب اخیر



نظرات دوستان:

مهرشاد صمدی: دستگاه های اجرایی مطابق قانون محاسبات کشور مسئولیت مجری طرح را بر عهده دارند. هر کدام از وظایف پنج گانه تشخیص، ایجاد تعهد، تسجیل، حواله کرد، نظارت دارای مصادیق دانشی و درس آموخته هایی در دستگاههای اجرایی است. به عنوان مثال در خصوص نظارت :

1. وجوه تمایز نظارت عالی و مقیم چیست؟ پیوست بخشنامه حق الزحمه نظارت می تواند حسب تجربیات حاصل در دستگاه های اجرایی بازنگری شود

2. نظارت در چه حالاتی امانی صورت گیرد و در چه حالاتی پیمانی و با واگذاری به مهندسین مشاور و...

پس در مورد اشاره شده می توان جمع بندی کرد "ثبت نظام مند تجربیات حاصل از پروژه ها و طرح ها شاید همان‌قدر اهمیت دارد که رعایت مفاد شرایط عمومی پیمان یا آیین نامه ها و مقررات مشابه حائز اهمیت است "

در حال حاضر مدیریت دانش به اشتباه محدود به ثبت داده ها و اطلاعات مربوط به پروژه ها مطابق نظام مستندسازی طرح ها شده است در حالیکه شاید منظور تدوین کنندگان سند نظام فنی اجرایی کشور (مصوب سال 1385) از مدیریت دانش، چیزی فراتر از اینها بوده است.

دکتر سعید قربانی: اول بررسی میكنم منطورش از مدیریت دانش چیه؟ با فهم رایج علمی همسو هست یا فهم شخصیشه

بعد هدفش رو جویا میشم(یعنی حركت در فاز صفر فعلا)

اگه قرار باشه اینكار حاكمیتی صورت بگیره اضافه بر موارد پیش باید ساختار سیاستگذاری دولت درك و تبیین بشه

نودها یا مراكز موثر در تصمیم گیری تبیین شوند

باید بفهمیم كه حاكمیت كدوم مشكل را میخواد با استقرار متمركز مدیریت دانش برطرف كنه

ایا بدیلهای دیگری برای رفع اون مشكل وجود نداره

مهمترین مساله كلیدی اینجا تمركزگرایی هست كه تا تكلیفش مشخص نشه پیشنهادی كارساز نخواهد بود.

سه مساله مهم قابل تامل:

١. تبیین رویكرد سیاستگذاری كشور ایا از بالا به پایین است یا بالعكس ،در كشورهای توسعه یافته از پایین به بالا و كشورهای بلوك شرق بالعكس

٢. تعیین جایگاه مدیریت دانش در ساختار سیاستگذاری كشور

٣. تعیین دقیق اینكه مدیریت دانش با كدامیك از ابعاد سیاستگذاری مرتبط است: سیاستگذاری عمومی یا سیاستگذاری علم و فناوری و بدیلهای دیگر ان

ایا برنامه ریزی دولت در این راستا نیاز به اقدامات پیچیده و سطح بالا دارد یا میتوان با چند اقدام ساده ولی هدفمند و سنجیدع بع اهداف طرح رسید.

ذكر یك تجربه مشابه جهانی:

حدود دهه ٧٠ بود كه در جریان شكل گیری نظام ملی نواوری تقابل دو دیدگاه بین اروپاییها و امریكایبها در تجمیع سرریز دانشی دنیا شكل گرفت:

یك گروه كه نهادگراها به رهبری نلسون در انگلیس و موسسه پرست وابسته به دانشگاه ساسكس بودن كه اعتقاد به گسترش ژورنالها و پایگاه دانش مكتوب داشتند كه موفق هم شدن و اساس ژورنالهای بین المللی را بنیان نهادند

گروه دیگر كه فریمن در راس انها بود كه قایل به همكاریهای نهادی و فرابنگاهی بودند.


اینها فقط بازی با الفاظه: دانش بنیان، فرهنگ بنیان، هنربنیان. دلیلش اینه كه خروجی و اثرگذاری ملموسی در جامعه ندارند.

ما شدیدا تئوری زده ایم به عكس جامعه امریكا كه كاملا پراگماتیك یا عملگراست. شما از هر امریكایی بخواهید نام یك فرد تاثیرگذار علمی را بگوید بیشتر افراد ادیسون را نام میبرند نه تنیسون و الیوت را. اما همین سوال را اگر در جامعه ما بپرسید نامهایی مثل حافظ و خیام را بیشتر از حسابی و هشترودی خواهید شنید. البته این بد نیست بلكه نشان از تفكر معناگرای حاكم بر ذهن و ضمیر مردم ما دارد كه كه مبنای تصمیمات مدیران جامعه ما این روحیه است. به همین دلیل ما پا را فراتر از انتزاعیات و مفاعیم عقلی نمی نهیم و دلخوش به منابع غنی فرهنگی و اعتقادی خود میشویم كه خیلی هم خوب است ولی تمام مطلب نیست.

دکتر زاهدی: نظر به اینکه ماهیت سازمان ها متفاوت می باشد، از این رو ماهیت مدیریت دانش آنها نیز متفاوت خواهد بود. لذا مناسب است نوع دستگاه اجرایی و ماهیت آن مشخص شود. ادامه مطلب اینکه مدیریت مشارکت دانشی در حد کلان می تواند مطرح باشد. و بهتر است واکاوی مناسبی از سوال صورت پذیرد تا بتوان روند مطلوبی را برایش در نظر گرفت. باید لایه ها پیاده سازی مدیریت دانش مطرح بشه. چه بسیار سازمان هایی هستند که فرهنگ مدیریت دانش در آناه نهادینه نشده است. کانون فکری سازمان ها نیز یکی از مسایلی است که به عنوان یک چالش مطرح است . بنظر می رسد اجماع این گروه کانونی در تصمیمات کلان و ..... با مشکلات زیادی مواجه باشد.

یکی از گام هایی که می تواند انگیزش و به تبع آن سنگ بنای مدیریت دانش در دستگاه های اجرایی بشود. بهره گیری از نظام مالکیت فکری افراد دانشی است. بدون شک در یک نظام مدیریت دانش ملی که آقای دکتر اخوان در مدلشان بیان داشته اند، توجه به سرمایه فکری نه منابع انسانی یک محور اصلی است. توسعه پایدار و مداوم فرهنگ انگیزاننده در کنار بهبود چرخه دانش می تواند موتور محرکی در جهت کار بردی سازی دانش بوده و گامی مهم در محور اقتصاد مقاومتی که از اهداف سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور باشد.

محمد ذولفقاری: اولین کار اینه که کمیته ای از افراد علاقه مند و آگاه در حوزه مدیریت دانش تشکیل شده و نقاط بهبود در سازمان رو بررسی کنه . مثلا سازمانی به این کلانی نمی تونه در این خصوص کاری نکرده باشه لذا باید اول برنامه ریزی صورت بگیره

ساناز ایمانی:   1- پیاده سازی فرآیند اشتراك و اكتساب دانش در میان كاركنان به صورت موازی

٢- ایجاد پایگاه دانشی در سازمان

٣- ملزم كردن كاركنان به استفاده از دروس آموخته و ایجاد انگیزه در استفاده از آن

٤-هدف سازمان از اجرای مدیریت دانش چیست؟!

نجاتی:  بسیاری از دستگاههای اجرایی در سطح ملی و استانی نظام مدیریت دانش را اجرا نکرده اند اما عملا بصورت ناخودآگاه و غیر رسمی اجرا میکنند اما نیاز به ساماندهی دارد شاید پیشنهادات این گروه بتواند راهگشا باشد انشالله درمباحث بعدی مواردی را ارائه خواهم کرد.

برای اجرا واستقرار نظام مدیریت دانش در دستگاههایی اجرایی نیاز به زیرساخت های قوی قانونی و نیز نظام ارزشیابی و نظام انگیزشی دارد در دستگاههای اجرایی هم اکنون نیاز و احساس بکارگیری مدیریت دانش وجود ندارد و یا بسیار کم است لذا نیاز به ابزارهای انگیزشی است ابزارهای انگیزشی معمولا ریشه در نیازها دارد و برای سازمان مدیران و کارکنان انگیزه ها تفاوت دارد اما میتواند هم راستا باشد لذا در استقرار نظام مدیریت دانش باید به آن توجه شود و زیرساخت های آن ایجاد گردد.

حمید سلامت: به نظر میرسه قبل از انجام هر عملی میبایست بستر این پایگاه دانش در سطح كلان ایجاد شود، یعنی به جای بحث در باره هر كدام از سازمانها و ارگانها به صورت مجزا میبایست بستری مشترك و متمركز برای نگهداری ، انالیز و تولید دانش در سطح كل كشور ایجاد كرد، منظورم از بستر دقیقا تكنولوژی می باشد. بنا بر تجربه من اگه دستوری برای ایجاد شبكه دانش در سازمانها به صورت كلی صادر بشه در آن صورت ما با تعداد زیاد شبكه های دانش كه به صورت جزیره ای كار خواهند كرد مواجه خواهیم شد كه در بهترین حالت پیاده سازی صرفا برای سازمان مورد نظر كارایی خواهد داشت نه به صورت كلان و برای كل كشور. بنابر این پیش نهاد من مطالعه و توسعه بستر كشوری و استاندارد ، و بومی سازی یك شبكه ملی دانش در گام صفر خواهد بود .

در مرحله بعدی اضافه شدن هر كدام از سازمانها و ار گانها به این شبكه به عنوان نقاط و نودهای این شبكه و راه اندازی شبكه دانش هر سازمان مطابق استاندارد تولید شده در گام اول

لازم به ذكر است این روش نسبتا زمان بر خواهد بود و نیاز به حمایت كامل مدیران بالادستی در كل طول مدت مطالعه ، طراحی ، پیاده سازی و بهره وری خواهد داشت.

برای هرچه كار امد تر شدن این پروتكل ها موارد زیر پیشنهاد میشود :

١. همسو سازی دید گاه مدیران ارشد در باره اهداف مدیریت دانش

٢. ایجاد اولویت یكسان برای این موضوع بین مدیران ارشد

٣. ایجاد گروه های دانش كار در هر سازمان

٤. استفاده از نخبگان برای ایجاد پرتكل

٥. بر گزاری جلسات متناوب برای همخوانی پرتكل و ایجاد نگرش یكسان دو گروه های دانش كار

٦. مطالعه در راستای ایجاد بستر متمركز با حضور كارشناسان تمام ارگانها برای بررسی نقاط ضعف و قوت هر سازمان

٧. اصلاح پروتكل برای بالا بردن امكان پیاده سازی در تمام سازمانهای مورد مطالعه

٨. ارایه مسند دوم تحت عنوان مسیر راه پیاده سازی و اجرای شبكه دانش در هر سازمان در چند نسخه مطابق با بلوغ سازمانی های متفاوت

٩. ارائه روشهای استاندارد و بومی سازی شده برای تشخیص بلوغ سازمان در حوزه مدیریت دانش

١٠ . ارایه مقیاس های اندازه گیری یكپارچه برای محاسبه و اندازی گیری پیشرفت هر سازمان به صورت مجزا و كل طرح به صورت جامع

١١. ارائه راه كار ها و روال های بازبینی و اصلاح مسیر كار متناسب با مقیاسها و مسیر راه به صورت جزئی و كلان

١٢. ایجاد راه كار های تشویقی برای تضمین حفظ سرعت كار

١٣. بر كزاری دوره های اموزشی و توجیحی در تمام سطوح دولت

شهروز موثقی: یکی از رسالت های مهم سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور قبل از برچیده شدن ،آموزش مستمر کارکنان دولت بود ، که بعد از ان به دفتر اموزش و پژوهش وزارت کشور سپرده شد، متاسفانه دراین چند سال روند کسب دانش ، انتقال ، ذخیره ، و از همه مهمتر حذف دانش به صورت خیلی ضعیف اجرا شده ، بطوری که بیشتر کارمندان دولت فقط برای محاسبه ساعت اموزشی شرکت می کنن ، جالب بدانید بیشتر عناوین و سرفصل ها در بعضی از حوزه ها منسوخ شده اما بازنگری بسیار ضعیف انجام شده ، مخصوصا در حوزه ای تی پیشنهاد می شود برای بهبود مدیریت دانش در سازمانها موارد ذیل اجرا شود :

۱- معاونت اموزش دستگاههای دولتی ( دفتر اموزش و پژوهش ) به سازمان مدیریت برگردد.

۲- بازنگری عناوین و سرفصلها زیر نظر افراد متخصص و خبره در حوزه های مختلف

۳- شناسایی شکاف های دانشی در حوزه و خلق دانش در ان حوزه

۴- باتوجه به زمانهای اندک کارمندان برای فراگیری ، بهتر است ، بیشتر اموزشهای تئوری بصورت اموزشهای مجازی ارائه شود ،

۵- ایجاد زمان بازنگری برای دروس مختلف

۶- ایجاد بانک تخصصی از اساتید ، و خبرگان در حوزه های تخصصی

۷-ایجاد سامانه یکپارچه اموزش کارکنان دولت بر اساس جایگاه شغلی و روند پیشرفت اموزشی کارکنان

8- ایجاد پست سازمانی بر اساس تخصص و تحصیلات ، که این مورد هست اما خیلی ضعیف اجرا میشود

9- ایجاد نظارت دقیق اموزشی ، ...

دکتر صدیق رضاییان: متشکر از طرح سوال که به واقع در کشور بسیار بکر و دست نخورده است. خاطرم هست یکسال پیش به جلسه ای در معاونت علم و فناوری ریاست جمهوری با همین موضوع دعوت شدم کلیه اساتید مطرح و نامبر وان مدیریت دانش در جلسه حضور داشتند دکتر الوانی،دکتر افرازه، دکتر حمیدی زاده و ده ها استاد برجسته دیگر

اما برداشت اینجانب با توجه به مطالعاتی که در این حوزه داشتم و صحبتهایی که در جلسه مطرح شد، این بود که کسی به اندازه اقای اخوان روی این موضوع در کشور کار نکرده اند، با رجوع به مقالات ایشان میتوان دید کلی خوبی نسبت به موضوع پیدا کرد

اما چند مساله ای که در جلسه مطرح شد ناظر بر شبکه های علمی مانند ایرانداک و... بود

در جلسه سوالی از اعضای محترم پرسش نمودم و آن پرسش را از طراح سوال این مبحث نیز مبپرسم و آن آنکه مدیریت دانش ابزاریست برای اهداف بزرگتر، اول هدف مجموعه دستگاه اجرایی مشخص شود تا بتوان راه حلی جامع با کمک ابزار مدیریت دانش ارایه نمود

مدیریت دانش ملی، بخشی، صنعتی و... هدف دقیقا کدام است؟

سازمان ملل مدل توسعه هزاره سوم خود را نظام نواوری انتخاب نموده که کارکردهای اصلی آن دقیقا کارکردهای مدیریت دانش یعنی خلق، انتشار و بکارگیری دانش است.

تعاریف رایج در کشور در حوزه دانش پوزیتیویستی و پوپری است و همه چیز به مکانیزم بازار واگذار شده وضعیتی بدتر از یک کشور لیبرال!

ما از تعریفی مطابق با جهان بینی اسلامی از دانش آغاز نمودیم

دانشی که تنها به ثروت و قدرت محدود نشود و به کماگرایی و تعالی بخشی انسان منجر گردد!

قطعا یادگیری سیاستی در این امر کمک کننده خواهد بود..

با تغییر تعریف دانش از حالت پوزیتویستی و مکانیکی در شورایعالی، هم اکنون شاهد حمایت معاونت علم و فناوری ریاست جمهوریه از شرکتهای هنر بنیان و فرهنگ بنیان هستیم و پایگاه دانشی که مد نظر فریمن بود تا حد زیادی با جهان بینی کامل اسلامی گسترش یافت...

دانش در دیدگاه جوادی املی که مبتنی بر جهانبینی اسلامی:

معرفت و دانش حصولی یعنی حس و ادله تجربی، عقل و براهین عقلی، نقل و شواهد روایی متکی به عقل و در شناخت حضوری نیز کشف و شهود

منظور از نگاه پوپری اینست که از عقلانیت بنیادین برگرفته نشده

در اولین فرصت به نظام ملی نوآوری به عنوان چارچوب مطرح و پرکاربرد در سطح سیاستگذاری مدیریت دانش ملی می پردازم

نکته موج استارت اپها و عدم وجود شتابدهنده ها به میزان کافی در چرخه مدیریت دانش ملی نکته صحیحی است

پالیسی میکسها گاها پارادکس دارند و همچنین متناسب با بافتار ایران طراحی نشده اند که این خود اختلال در چرخه مدیریت دانش ملی ایفا می نمایدایجاد می نماید.

چند سال گذشته مقاله لاتینی تدوین نمودم که در آن مروری بر ادبیات جهانی مدیریت دانش در اشل ملی را بررسی نمودم پس از مطالعات عمیقتر به این نتیجه رسیدم که ادبیات رایج مدیریت دانش در سطح ماکرو بکار نمیرود و ادبیات سیاستگذاری و نظام نوآوری جایگزین این مفهوم گردیده که حدود پنج سال به لحاظ نظری و عملی این موضوع را دنبال نمودم که به دلیل کمبود وقت شاید نتوانم خیلی در مباحث شرکت نمایم اما در حد بضاعت تلاش میکنم تجارب را در اختیار دوستان قرار دهم فکر میکنم تماشای دلفی پنل پنج هم اندیشی ملی در صنعت اسباب بازی، بازی رایانه ای، مد و لباس، نشر و نوشت افزار که در کارگروه نظام نواوری شورایعالی انقلاب فرهنگی تشکیل دادیم، دید کلی خوبی نسبت به موضوع در ذهن عزیزان ایجاد نماید.

در ادبیات سیاستگذاری اعتقاد بر این است که دانش در دست یک نفر یا گروهی از افراد نیست، بلکه دانش بین شبکه ذینفعان توزیع شده است لذا براساس یک چارچوب کامل مثل نظام نواوری کلیه بازیگران و ذینفعان شناسایی میشوند

در جلسات دلفی از آنها خواستیم تا هریک کارکرد خود را بر اساس پرسشنامه هایی که از پیش تعریف شده بود مشخص نمایید... براین اساس حلقه های مفقوده نیزشناسایی گردیدند..

عمده حلقه مفقوده ما در نهادهای میانجی مانند کریدورهای تجاری سازی دانش و... بود.

شهاب شیدایی: به نظرم برای ارائه راهکار برای تقویت نظام مدیریت دانش در سطح کشور که به خوبی در سیاست های نظام اداری کشور هم تببین شده ابتدا باید متناسب با اهداف و استراتژی و وضعیت موجود هر یک از مجموعه ها راهکار و ابزاری مناسب را به کار گرفت در واقع چیزی که به عنوان یک خلا و یا آسیب در این زمینه احساس میشود نبود وحدت رویه و انسجام در پیاده سازی نظام جامع و هدفمند است. در سیاست ها به خوبی اشاره شده به نظرم متولی پیگیری و تبدیل سیاست ها به راهبرد و برنامه و حتی قوانین بخشنامه های الزام آور باید مشخص بشه

ماکس پلانک بعد از دریافت جایزه ی نوبل فیزیک در سال1918، به تور دور آلمان رفت. هر جا دعوت میشد، همان سخنرانی اش را درباره ی مکانیک جدید کوانتوم ایراد می کرد. بعد از مدتی شوفر پلانک سخنرانی او را از حفظ شده بود و یک روز به او گفت: "پروفسور پلانک، این که هر ورز باید یک سخنرانی ارائه بدهی حتما خسته کننده است. نظرت چیست در مونیخ من سخنرانی کنم؟ تو می توانی ردیف جلو بنشینی و کلاه شوفری مرا بپوشی. این کار برای هر دوی ما تنوع هست." پلانک از این ایده خوشش آمد. بنابراین، آن روز عصر راننده سخنرانی طولانی یی راجع به مکانیک کوانتوم در برابر حضاری شناخته شده ارائه داد. در ادامه، یک استاد فیزیک بلند شد و سوالی کرد. راننده خودش را عقب کشید و گفت:" هرگز فکر نمیکردم کسی در شهر مدرنی مثل مونیخ چنین سوال ساده ای بپرسد! شوفر من جوابش را می دهد!" به عقیده یکی از بهترین سرمایه گذاران جهان، دو نوع دانش وجود دارد. اول، دانش واقعی. آن را در افرادی می بینیم که زمان وتلاش فراوانی برای فهم یک موضوع صرف کرده اند. نوع دوم، دانش شوفر نامیده می شود، دانش افرادی که یاد گرفته اند وانمود کنند بلدند.

کارشناسان واقعی واقف اند به مرزهای آن چه می دانند و آن چه نمی دانند. اگر احساس کنند خارج از دایره توانایی شان قرار دارد. به سادگی سکوت میکنند یا می گویند:" من نمی دانم" این جمله را هم بدون عذر خواهی و حتی با افتخار بیان می کنند. از کسانی که دانش شوفری دارند هر جمله ای خواهیم شنید غیر از این.

برگرفته از کتاب "هنر شفاف اندیشیدن" اثر رولف دوبلی.

مرتضی: قبل از هرچیز در سطح ملی باید مشخص شود که منظور از دانش کدامیک از موارد ذیل است چرا که ابزارها و روشهای هرکدام با یکدیگر تفاوت جدی دارند:

نوناکا در کنفرانس apo 2007 به نقل از ارسطو سه نوع دانش مطرح می کند 1_ دانش علمی که وابسته به زمینه نداشته و به اصطلاح جهانی است 2_ دانش حرفه ها و مهارتها که به زمینه ها وابسته است و 3_ خرد و بصیرت عملی که به شدت شخصی بوده و به زمینه وابسته است حتی به ارزش ها و اعتقادات

به نظر من مدیریت دانش در سطح ملی می تواند از مدل isi استفاده کند چرا که بطوری سیاستگذاری کردند که دانش را از سراسر جهان بدون هزینه ازآن خود کنند و حتی دیگر لازم نیست بسیاری از نخبگان کشور های دیگر را به کشور خودشان ببرند به جرات می توان گفت مدل فرار مغزها الان دارد اتفاق می افتد چرا که در گذشته بیشتر فرار افراد بود تا فرار مغزها که قطعا برای کشور هآی مبدا هزینه های بسیار بیشتری داشت به هر حال باید ابتدا مشخص شود که کدام دانش قرار است در سطح ملی مدیریت شود و سپس به تعیین نوع مناسب آن پرداخت

الناز رفیعی پور: فکر میکنم اولین مرحله همین درنظر گرفتن مدیریت دانش در بندهای برنامه های توسعه کشوری هست. سازمان ها با الگوگیری عملی از این برنامه ها شروع به درنظر گرفتن مدیریت دانش به عنوان برنامه های آتی سازمانی خود می کنند.

 شاید اولین گام در سطح ملی شروع از سطوح پایین باشد. مثلا شروع از آموزش در مدارس و نهادینه سازی آن در افراد بهترین قدم برای پیاده سازی کارامد هرچیزی در آینده. والبته به موازات آن شروع از سطوح بالا که شاید خیلی هم تاثیرگذار نباشد اما نمیتوان آن راهم نادیده گرفت.

مجید زید آبادی: در سیاست های ابلاغی برنامه ششم توسعه توسط مقام معظم رهبری، در یکی از بندها اشاره تا حدی صریح به مدیریت دانش شده است. البته بدون آوردن اسم مدیریت دانش









نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
پنجشنبه 15 آذر 1397 04:22 ق.ظ

You stated this effectively!
recommended site cialis kanada generico cialis mexico cialis uk next day cialis 5 mg para diabeticos cialis sale online prices on cialis 10 mg cipla cialis online cialis prices we recommend cialis info order a sample of cialis
سه شنبه 13 آذر 1397 12:22 ب.ظ

Nicely put, Many thanks.
sublingual cialis online buy original cialis cialis pills price each cialis dosage buy cialis cheap 10 mg cialis dosage amounts walgreens price for cialis viagra cialis levitra purchase once a day cialis tadalafilo
سه شنبه 13 آذر 1397 12:50 ق.ظ

You actually stated this exceptionally well!
cialis generika in deutschland kaufen cialis great britain we recommend cialis best buy cialis reviews cialis usa cost callus brand cialis nl prix de cialis cialis 10 doctissimo canadian discount cialis
دوشنبه 12 آذر 1397 11:50 ق.ظ

Fantastic stuff. Kudos.
cialis 20 mg cost when can i take another cialis cialis online holland enter site 20 mg cialis cost sublingual cialis online only best offers cialis use purchase once a day cialis safe site to buy cialis online 200 cialis coupon rx cialis para comprar
دوشنبه 12 آذر 1397 12:29 ق.ظ

Perfectly voiced indeed! .
prix cialis once a da viagra or cialis weblink price cialis calis buy cialis cialis 5mg billiger cialis wir preise sialis cialis 200 dollar savings card dose size of cialis
یکشنبه 11 آذر 1397 12:26 ق.ظ

Wow plenty of awesome knowledge!
venta de cialis canada cialis rezeptfrei only now cialis for sale in us cialis 20 mg the best choice cialis woman price cialis best tadalafil generic buying cialis in colombia cialis purchasing cialis online
شنبه 10 آذر 1397 11:11 ق.ظ

With thanks, Great stuff.
price cialis best legalidad de comprar cialis cialis mit grapefruitsaft cialis arginine interactio cialis therapie viagra vs cialis vs levitra the best site cialis tablets cialis generic comprar cialis navarr prices on cialis 10 mg
جمعه 9 آذر 1397 11:55 ب.ظ

Very good information, Thank you.
interactions for cialis cheap cialis buy cheap cialis in uk discount cialis cialis daily generic cialis at walmart rezeptfrei cialis apotheke cialis prices in england buy cialis online legal safe dosage for cialis
جمعه 9 آذر 1397 12:19 ب.ظ

Beneficial forum posts. Appreciate it.
cialis coupons generic cialis review uk cialis daily dose generic cialis patent expiration miglior cialis generico cialis generico en mexico cialis in sconto buy brand cialis cheap only now cialis 20 mg the best choice cialis woman
جمعه 9 آذر 1397 12:51 ق.ظ

Thanks a lot! A good amount of knowledge!

brand cialis generic prix de cialis best generic drugs cialis deutschland cialis online generic low dose cialis cialis 5 effetti collaterali online prescriptions cialis online cialis cialis reviews prix cialis once a da
پنجشنبه 8 آذر 1397 01:07 ق.ظ

You've made your stand very clearly!.
cialis pills in singapore enter site very cheap cialis buy cialis online nz cialis rezeptfrei sterreich cialis tadalafil cialis cipla best buy cialis generico en mexico cialis rckenschmerzen we choice free trial of cialis cialis generic tadalafil buy
چهارشنبه 7 آذر 1397 12:45 ب.ظ

Wow lots of beneficial information!
recommended site cialis kanada cialis soft tabs for sale buy cialis uk no prescription click here cialis daily uk cialis tadalafil where to buy cialis in ontario where cheapest cialis tadalafilo cialis efficacit buying cialis overnight
چهارشنبه 7 آذر 1397 12:43 ق.ظ

Nicely put, Kudos!
deutschland cialis online tadalafilo generic cialis levitra cialis tadalafil cialis 10 doctissimo tadalafil tablets effetti del cialis cialis for daily use buy cialis uk no prescription tesco price cialis
پنجشنبه 19 مهر 1397 01:28 ق.ظ

Amazing data. With thanks.
levitra 20 mg levitra 20 mg bayer prezzo levitra 20 mg bayer prezzo levitra 20mg levitra 20mg levitra without a doctor prescription levitra without a doctor prescription levitra buy levitra online buy 10 mg levitra
سه شنبه 10 مهر 1397 01:19 ق.ظ

Regards! Loads of data.

buy cialis online cialis therapie cuanto cuesta cialis yaho how do cialis pills work cialis e hiv cilas buy name brand cialis on line tadalafil 20 mg we recommend cheapest cialis achat cialis en europe
شنبه 7 مهر 1397 07:50 ب.ظ

You stated this effectively!
prices for cialis 50mg cialis in sconto buy cheap cialis in uk if a woman takes a mans cialis enter site 20 mg cialis cost cialis savings card weblink price cialis cialis vs viagra usa cialis online side effects of cialis
شنبه 31 شهریور 1397 02:37 ب.ظ

Great info. With thanks!
the best canadian online pharmacies canadian discount pharmacies in canada most reliable canadian online pharmacies Northwest Pharmacy how safe are canadian online pharmacies canadian drugs buy vistagra online safe online canadian discount pharmacies online canadian discount pharmacies global pharmacy canada
سه شنبه 27 شهریور 1397 01:32 ب.ظ

You reported this exceptionally well!
we recommend cheapest cialis generic cialis soft gels we like it cialis price cialis baratos compran uk how to purchase cialis on line 40 mg cialis what if i take the best choice cialis woman cialis for daily use generic cialis at the pharmacy tadalafilo
پنجشنبه 15 شهریور 1397 01:12 ق.ظ

Beneficial facts. Regards.
ou trouver cialis sur le net cialis vs viagra are there generic cialis cialis online napol cialis prices prescription doctor cialis click here to buy cialis prezzo cialis a buon mercato cialis 100 mg 30 tablet generic cialis 20mg uk
سه شنبه 13 شهریور 1397 02:37 ق.ظ

Cheers, Fantastic stuff.
where can i buy viagra pills cheapest viagra online buy viagra brand online viagr buy without prescription online viagra buy viagra purchase uk can i buy viagra at cvs where can i buy generic viagra online buy viagra online paypal
دوشنبه 12 شهریور 1397 12:34 ق.ظ

Very good forum posts, With thanks.
the best choice cialis woman cialis daily we use it cialis online store cialis sicuro in linea cialis without a doctor's prescription cialis 5mg prix get cheap cialis cialis 5 effetti collaterali cialis for daily use acquisto online cialis
یکشنبه 11 شهریور 1397 11:46 ق.ظ

Great forum posts. With thanks!
cialis for sale in europa venta de cialis canada cost of cialis cvs generic for cialis cialis sans ordonnance cialis prices side effects of cialis cialis 5 mg effetti collateral cialis kaufen bankberweisung cialis authentique suisse
سه شنبه 23 مرداد 1397 02:41 ق.ظ

Nicely put, With thanks.
buy viagra safely can you buy viagra at walgreens can i buy viagra at cvs buy viagra online overnight buy viagra online cheap uk get viagra no prescription buy cheap viagra online buy viagra with paypal buy viagra online with a prescription safe to buy viagra online
دوشنبه 7 خرداد 1397 01:46 ق.ظ

Many thanks! An abundance of info.

link for you cialis price opinioni cialis generico cialis rckenschmerzen cialis ahumada cialis herbs comprar cialis navarr buy brand cialis cheap cialis lilly tadalafi when can i take another cialis cialis online napol
پنجشنبه 20 اردیبهشت 1397 02:58 ق.ظ

Thanks a lot. A lot of material!

deutschland cialis online cialis daily reviews we choice cialis pfizer india cialis pills cialis generique 5 mg discount cialis i recommend cialis generico comprar cialis navarr cialis savings card online cialis
جمعه 7 اردیبهشت 1397 06:20 ب.ظ

Nicely put, Cheers.
cialis great britain chinese cialis 50 mg buy cialis cheap 10 mg cialis prices click here to buy cialis viagra cialis levitra miglior cialis generico ou acheter du cialis pas cher tadalafil cialis 5 mg scheda tecnica
سه شنبه 4 اردیبهشت 1397 02:19 ق.ظ

You definitely made your point!
get online prescription for viagra where can we buy viagra how to buy viagra safely online pharmacies online pharmacy viagra generic online pharmacy uk online viagra order sildenafil pills no prescription viagra online safe buy viagra online
جمعه 17 فروردین 1397 06:09 ب.ظ

You have made your point extremely effectively!.
cialis generic prezzo di cialis in bulgaria how to buy cialis online usa best generic drugs cialis how do cialis pills work cialis therapie best generic drugs cialis viagra vs cialis vs levitra cialis coupons printable tadalafil 10 mg
جمعه 3 فروردین 1397 01:48 ب.ظ

You stated that fantastically.
cialis online cialis canadian drugs cialis australia org estudios de cialis genricos price cialis best cialis manufacturer coupon cialis italia gratis click now cialis from canada sialis female cialis no prescription
یکشنبه 27 اسفند 1396 09:04 ب.ظ

This is nicely expressed! .
how does cialis work cialis 50 mg soft tab cialis alternative cialis pills boards generico cialis mexico cialis daily reviews acquistare cialis internet generic cialis 20mg uk cilas cialis therapie
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


نمایش نظرات 1 تا 30
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :