شبکه تخصصی مدیریت دانش
درباره وبلاگ


هدف اصلی تشکیل این وبلاگ به اشتراک گذاشتن اموخته های مدیریت دانش است.
تلاشمان بر این است که هر چند روز یکبار یکی از موضوعات تخصصی مدیریت دانش را مورد بحث و تبادل نظر با جمعی از عزیزان و با  نظارت یکی از برجسته ترین اساتید این حوزه جناب اقای دکتر اخوان قرار دهیم.
در ضمن کسانی که تمایل دارند در شبکه تخصصی مدیریت دانش در تلگرام مرتبط با موضوع وبلاگ عضو شوند شماره خود را برای اینجانب ارسال کنند.



جمع بندی موضوع هفته در كانال مدیریت دانش به آدرس ذیل نیز قابل دسترسی می باشد:
https://telegram.me/knowledge_management

مدیر وبلاگ : مریم فیلسوفیان
مطالب اخیر




با توجه به نظرات دوستان جمع بندی نهایی توسط جناب خانم مهندس مولود محرابیان به شرح ذیل انجام پذیرفت:

1.در خصوص چگونگی جاری سازی: می توان در هر کدام از گروه های فرآیندی پنج گانه مدیریت پروژه (آغازین، برنامه ریزی، اجرایی، کنترلی، پایانی) ابزارهای ثبت دانش را شناسایی کرد (در مورد بازیابی صحبت خواهد شد). نکته مهم شاید این باشد که نباید به حداقل های قانونی اکتفا کرد. به عنوان مثال، تهیه و ابلاغ منشور پروژه در قوانین الزامی نیست ولی اگر چنین سندی برای هر پروژه تدوین شود می تواند به عنوان مبنایی برای پروژه های مشابه آتی مورد استفاده قرار گیرد.
2. از ابزارهای یادگیری سازمانی از جمله after action review که نیز می توان در فازهای مختلف اجرای پروژه بهره گیری نمود.
3. در هر مرحله و به عنوان مثال طرح ریزی می توان مصادیق دانش را شناسایی کرد. مثلا یکی از مصادیق دانش که معمولا مغفول می ماند کامنت های رد و بدل شده بین طراحان و نیز بین طراحان(مهندسین مشاور) و دستگاه اجرایی (کارفرما) می باشد
در کل پروژه هایی مد نظر بود که شرح فعالیتها، احجام کار و حتی تجهیزات در آنها کاملاً تعیین از قبل نباشد و حسب شرایط هر پروژه تفاوت‌های زیادی در آنها به وجود می آید 
مثال برای پروژه های تیپ: لوله گذاری آب، ساخت مدرسه 
غیر تیپ: تصفیه خانه فاضلاب، معماری (سازه های خاص
ایجاد پیش نیاز برای AAR مورد نیاز نباشد. خصوصاً در پروژه های غیر تیپ که دانش کاربردی پایینتری در عوامل پروژه وجود دارد و در نتیجه بهتر است هر چه زودتر و با توجه به پدیداری پروژه، روی نحوه اجرا (درصورت لزوم) بازنگری کرد.
4. با اینکه هر پروژه یک فعالیت موضوعی منحصر بفرد برای یک سازمان محسوب میشه ولی نکات مشترک فراوانی بین پروژه های اجرا شده و در حال اجرا وجود داره که فعالیت های، هنگام و بعد از پروژه کمک شایانی به پروژه ها می کند. نحوه ثبت تجربیات هر پروژه که قابلیت شبیه سازی در پروژه های آتی را داشته باشد بسیار حائز اهمیت است.
5. مدیریت پروژه دارای سه جنبه است شامل مدیریت سازمان پروژه، مدیریت رفتار اعضای تیم پروژه و مدیریت تکنولوژی و دانش مورد استفاده در پروژه مانند ابزارهای مدیریت پروژه
شناسایی ذینفعان پروژه و تعیین دانش هر یک از این گروه که بتواند به مدیریت پروژه کمک کند از اهم وظایف مدیر پروژه است
ذینفعان یك پروژه عبارتند از تمام گروه/افراد/نقش‌های درگیر در پروژه شامل
حامی پروژه و تیم پروژه 
كاركنان پشتیبانی پروژه 
مشتریان
كاربران پروژه 
تامین كنندگان منابع پروژه
و حتی مخالفان پروژه
اگر گروه های مختلف ذینفعان رو ابتدا دسته بندی کنیم راه های احصاء دانش هر گروه رو باید تعیین کنیم.
6. یکی از مهمترین موارد قبل از شروع پروژه که حتما اصول مدیریت دانش باید دیده شود RFP قبل از پروژه می باشد چون اگر RFP پروژه به درستی نباشد ، اجرا پروژه دچار مشکل خواهد شد ، این یکی از مشکلات اساسی در سازمانهای پروژه محور می باشد که متاسفانه انچه می خواهند و در روند اجرای پروژه متوجه می شوند که این از در طراحی اشتباه RFP میباشد . بخاطر همین هست که AAR در بیشتر مواقع لازم می باشد. و به همین دلیل تدوین نیازمندی های برون سپاری قبل از rfpباید با دقت بالا و مشارکت حداکثری ذی نفعان انجام شود و دانش انها مستند شود..
7. تدوین پرسشنامه های خاص جهت تعامل با هر یک از گروه ها یکی از روش ها است.یک نمونه از این پرسش نامه که نحوه تدوین آن از هنر و دانش مدیر پروژه محسوب میشه، سوالاتی است که مدیر پروژه باید از سایر مدیران پروژه های مشابه در مورد مثلا مخاطراتی که به ذهنشان می رسد بپرسد. دلایل مخالفت مخالفان را پیگیری کند و نظر مدیران سازمانی را در مورد پروژه خود جویا شود.
8. منشور پروژه از موارد مهمی است که از اسناد اصلی مدیریت پروژه محسوب میشود. سند بعدی SOW یا State Of Work است که تدوین ان دانش کلی از تعریف مشخص پروژه و نحوه انجام ان را مشخص میکند.
9. اغلب پروژه ها بالاخص پروژه های مرتبط با فناوری اطلاعات، یا شکست می خورن و یا با چالش های جدی روبرو میشن فقط بخاطر عدم توانایی در کسب دانش صحیح و تحویل اون به افراد بجا و در زمان بجا در پروژه و یا ناتوانی در توزیع اطلاعات مورد نیاز اعضای پروژه و یا عدم دسترسی به دانش مورد نیاز در زمان مورد نیاز که موجب کارآیی بهتر و عملکرد مناسب پروژه شود.
10. یکی از مهم ترین مواردی که در مدیریت دانش چنین سازمان هایی می تواند کمک کند. بهره گیری درست شکست پروژه می باشد(Wbs). البته باید توجه داشت شکست پروژه در این ساختار باید بر اساس نقشه دانشی صورت پذیرد. در کتاب آقای الادپوش نیز به مقوله شکست پروژه بخوبی اشاره شده است. لازم بذکراست ماهیت فرایند گرایی و محصول گرایی کاملا تاثیر گذار بر شکست پروژه دارد. شکست درست پروژه می تواند در تعیین حوزه های دانش مورد نیاز نقش مهمی داشته باشه ولی این شکست باید در حد لزوم انجام شود.
11. جمع اوری دانش مرتبط با پروژه و یکپارچه سازی آن توسط مدیر پروژه نقش اساسی در افزایش موفقیت پروژه دارد.
12. تعیین منابع مورد رجوع در یک پروژه از دیگر اقداماتی است که چنانچه از ابتدا درست انجام بشود در اتمام به موقع پروژه نقش مهمی بازی می کند.
13. برنامه ریزی های زیر در یک فرآیند مدیریت پروژه باید لحاظ شود:
برنامه‌ریزی شکست فعالیت های پروژه 
برنامه‌ریزی منابع
برنامه‌ریزی مالی
برنامه‌ریزی کیفیت
برنامه‌ریزی ریسک
برنامه‌ریزی پذیرش
برنامه‌ریزی ارتباطات
برنامه‌ریزی تدارکات
در هر یک از این حوزه ها باید دانش مرتبط با آن شناسایی و برنامه ریزی دقیقی انجام شود که استفاده از دانش مدیران سازمانی در این برنامه ریزی ها نقش مهمی داره.استفاده از استانداردهای لازم نیز اهمیت دارد.
14. وجود دفاتر مدیریت پروژه یکی از عوامل موفقیت مدیریت دانش در سازمان ها تلقی می شود. دفاتر مدیریت پروژه باید اختیارات لازم را در برابر مسولیتهایشان داشته باشند و نقش انتقال دانش بین پروژه ها را به بهترین وجه ایفا نمایند.همچنین یکی از ابزار های مدیریت دانش بنام مستند سازی در دفاتر مدیریت پروژه تهیه و تدوین می گردد. نظام صحیح سازمان پروژه که بصورت ماتریس ضعیف، متوسط یا قوی اداره شود در مدیریت اعضای تیم پروژه بسیار اهمیت دارد.اگر ساختار سازمانی، سازمان پروژه محور، درست تعریف شده باشد و وظایف بدرستی تقسیم شده باشد، دفتر مدیریت پروژه باید روال انتقال دانش و نظام نامه ثبت دانش در هر مرحله از گردش کار پروژه را مشخص نماید و کیفیت دانشهای خبرگی را در طول فرایند پروژه بررسی نماید.
15. همسویی و همگرایی مدیریت استراتژی سازمان با نظام کنترل پروژه سازمانی گامی مهم در موفقیت مدیریت دانش سازمان هاست.
16. یکی از روشهای جاری سازی میتواند روش حل مسئله یا تبادل‌نظر در قالب COPها یا همان انجمنهای خبرگی باشد.در بخش مدیریت پروژه نیز میتواند انجمنهای خبرگی بر اساس حوزه های pmbok شکل گیرد یعنی به صورت تخصصی بر روی موضوع زمان یکپارچگی کیفیت تامین و.... متخصصان جمع شوند و راهکار ارائه دهند.
17. اساسا نقشه دانش برای پروژه ها ترسیم می گردد. باید دقت نمود که تقسیم بندی پروژه حالت فعالیت محور به خود نگیرد. چرا که اغلب اوقات ریز فعالیت ها ماهیت دانشی را کاهش می دهند.هرگاه یک پروژه به حوزه های عملیاتی تقسیم شوند، ترسیم نقشه دانشی با روش مصاحبه و یا میزگرد تخصصی قابل استخراج خواهد بود. شکست فعالیت های پروژه خود نشان دهنده حوزه های دانشی مورد نیاز است و از فعالیت های اصلی WBS می توان نقشه دانش رو استخراج کرد.
18. برخی روشهای اكتساب دانش از پروژه:
جلسات بازخور گیری و نظامند
مصاحبه ساختارمند
جلسات پانل خبرگی و طوفان فكری
ثبت تجارب افراد در درافتهای مخصوص شامل موضوع، نام فرد، شرح گزارش، تحلیل فرد گرارش دهنده و ...
دانش ضمنی مدیران پروژه نیز باید مستند شود و در جلسات خبرگی برای رفع چالشهای پروژه های جدید از این خبرگان استفاده شود.معمولا برای مواردی که از دانش ضمنی مدیران پروژه ویا خبرگان برای رفع چالش های پروژه های جدید استفاده می شود، درس آموخته های پروژه می گویند.
19. نکته قابل تامل در درس آموخته ها و جلسات خبرگی، برگزاری جلسات خبرگی بر اساس نقشه دانش پروژه (که قبلا به آن اشاره شد) و در حوزه های خاص و نیز بطور مجزا می باشد.
20. برای تجمیع دانش و درس آموخته های پروژه باید از نمودار درختی و نیز روش استخوان ماهی استفاده نمود.لازم بذکر است روش استخوان ماهی نمود کاملی از تفکیک دانش های تخصصی و نیز تجمیع حوزه های دانشی می باشد. اگرچه این روش در سایر مباحث همچون کیفیت ارگونومی و.... کاربرد دارد. البته بیشتر درس اموخته ها معمولا در جلسات خاتمه برگزار می شود ولی در عمل بهتر است مآنند یک فرایند جاری در کل پروژه جلسات درس اموخته برگزار شود.
21. یک مدیر پروژه با تجربه، از دانش اندوخته در پروژه های خود و سایر مدیران پروژه، استانداردهای انجام فعالیت های تیپ را تعریف می کند.حتی بهتر است انتخاب مدیر پروژه هم با استفاده از دانش های موجود و جلسات خبرگی انجام شود، نه فقط از طریق مدیریت، تا خرد جمعی انتخاب نماید و پاسخگو هم باشد و همه مسولیت انتخاب با یک نفر نباشد.
22. از مهمترین حوزه های دانشی مدیریت پروژه، مدیریت یکپارچگی حوزه های دانشی پروژه است.مدیریت یكپارچگی معطوف بر یك نگاه كل گرایانه ی پوشش دهنده برنامه ریزی پروژه، اجرا و كنترل است.بله دقیقا همین نگاه یکپارچگی و فرایند بهم پیوسته است که به بلوغ فرایند کمک کرده و دانش تولیدی در طول فرایند پروژه نیز بصورت منسجم و ارزشمند می شود.
23. مدیریت دانش حوزه های ماموریت های اصلی سازمان کمک شایانی به بلوغ سازمانی و نتیجتا مدیریت پروژه های سازمانی خواهد داشت.
24. یک نکته قابل توجه در مدیریت پروژه، ارتباطات یا مدیریت ارتباطات با همان بند 7، ISO9000 میباشد و دانش نهفته در ارتباطات و بهره‌گیری از دانش دیگر واحدها در هنگام تدوین شرح کار، اجرا، راه اندازی، بهره برداری، تحویل موقت و تحویل داریم.
به عنوان مثال شرکت متولی برون سپاری و نظارت بر اجرای پروژه بدون هماهنگی با بهره بردار اقدام به تدوین و طراحی شرح کار با مشاورینی را انجام میدهد که شاید بار علمی و آکادمیک بالایی دارند ولی از معضلات اجرا و بهره برداری آگاه نیستند.
پروژه در طول چندین سال طراحی، خرید، نصب، و راه اندازی میگردد و یکباره از واحد بهره بردار بابت تحویل موقت دعوت به عمل می آید.حال اگر از ابتدا ارتباطاتی به هنگام، به اندازه برقرار گردد هم با واحدهای و شرکت‌های بالا دستی و هم با شرکت‌های پایین دستی در تمامی مراحل یک پروژه میتوان از دانش آنها بهره کافی را برده و از سینرژی تولید شده حداکثر بهره را برد.
25. بررسی تحقیقات اجمالی همکاران در سال 2010 در شرکت های پروژه محور کشور فنلاند نشان داند عدم وجود انگیزه و نبود سیستم اطلاعاتی مناسب از جمله بزرگترین موانع در موفقیت مدیریت دانش پروژه ها محسوب می شود.همچنین تحقیقات چوا و لام نیز در بررسی موفقیت و عدم موفقیت مدیریت دانش در سازمان های پروژه محور در سال 2005 نشان داد فرهنگ و رهبری پروژه(مدیر اصلی پروژه) از مهم تربن عوامل در موفقیت یا عدم موفقیت سازمان پروژه محور می باشند. ادامه تحقیقات ایشان نشان داد پروژه های دانش محور در یک چرخه عمر سه مرحله ای شروع، پیاده سازی و یکپارچه سازی درک می شوند.تحقیقات مودینگ در سال 2007 مبین این مطلب است که دایمی و یا موقتی بودن سازمان پروژه محور نقشی مهم در موفقیت مدیریت دانش آن سازمان دارد.تفکر و تاملی بر تحقیق ژایو و همکاران در سال 2010 بیان می دارد که دانش تجربی مشتری و نیز مشارکت او در فرایند تولید محصول عامل اساسی در موفقیت مدیریت دانش سازمان های پروژه محور با رویکرد محصولگرایی بشمار می اید.
26. تحقیقات هرنر و همکاران در سال 2012 حاکی از ان است مدیریت دانش در سازمان های پروژه محور یک مفهوم سه بعدی است که شامل موجودی دانش، محیط دانشی و اقدامات دانشی می باشد. ادامه تحقیقات ایشان بیان مبین این مطلب است که فناوری اطلاعات عامل مهم در ایجاد و تهیه و تنظیم دانش های پروژه محور می باشد. شایان ذکر است، این تحقیق بر اساس نظر سنجی از 212 مدیر پروژه بدست آمده است.بنابراین نقش فناوری اطلاعات در مدیریت دانش سازمان های پروژه محور نقش بی بدیلی است. بدون فناوری اطلاعات دقت سرعت و نظارت در پروژه ها به سختی انجام می شود ، در سازمان های پروژه محور اگر از ابتدا فناوری اطلاعات دیده نشود ، روند پروژه به کندی پیش می رود ،
27. البته یک نکته مهم در روند پروژه اینکه از چه ابزار در چه زمانی برای چه قسمتی از پروژه استفاده کنید ( فناوری اطلاعات ) ، متاسفانه گاهی اوقات انتخاب اشتباه ، روند پروژه را دچار مشکل می کند ، و این بخاطر عدم اشنایی افراد با ابزارهای مختلف این حوزه می باشد ، که همین باعث بالارفتن هزینه ها در این رابطه می شود. امروزه اگرچه ابزارهای متنوعی وجود دارد ولیکن به نظر میرسد بهترین و کم هزینه ترین ابزار فناوری اطلاعات و ارتباطات باشد.این ابزار خود به کاهش هزینه های کلی پروژه ها در تمامی زمینه ها و حتی ارتباطات سریعتر کمک میکند.
28. بررسی های تحقیقات انجام شده توسط کلمن در سال 2000 و نیز چین در سال 2008 نشان داد، سرمایه دانشی می تواند موفقیت سازمان های پروژه محور را توسعه دهد. همچنین سرمایه ساختاری به تبع آن زیر ساخت های فنآورانه نیز عامل مهم در موفقیت مدیریت دانش سازمان های پروژه محور تلقی می گردند. امروزه اگرچه ابزارهای متنوعی وجود دارد ولیکن به نظر میرسد بهترین و کم هزینه ترین ابزار فناوری اطلاعات و ارتباطات باشد.این ابزار خود به کاهش هزینه های کلی پروژه ها در تمامی زمینه ها و حتی ارتباطات سریعتر کمک میکند
29. فرایند گردش اطلاعات و نیز مسیری که داده طی می کند تا به دانش درخور تبدیل شود، از جمله عوامل تاثیر گذار بر حوزه فناوری اطلاعات می باشد. و نقش تعیین کننده ای در هزینه زیر ساخت های نرم و سخت فناوری دارد. این مطلب بخصوص در سازمان های پروژه محور نمود بیشتری دارد. بدین معنی که در سازمان های پروژه محور اساسا می تواند یک یا چند پروژه انجام گیرد. پراکندگی اطلاعات و بکارگیری دانش در این پروژه ها موجب بالا رفتن هزینه فناوری اطلاعات در سازمان های پروژه محور می گردد. و بعکس بهره گیری مناسب و ذخیره مناسب دانش و تشخیص فرایند مناسب گردش دانشی در این سازمان ها کاهش هزینه را بهمراه خواهد داشت.بی تردید علل و عوامل دیگری نیز می تواند موفقیت دانشی در سازمان های پروژه محور را کاهش دهد از جمله عدم استقرار درست سرمایه دانشی. امروزه رقابت و نیز بقا دراین عرصه سازمان ها را مجبور ساخته تا در انتخاب زیر ساخت ها بخصوص زیر ساخت دانشی خود دقت نظر بیشتری داشته باشند این مطلب در سازمان هاب پروژه محور که نیازمند تخصص و خبرگی بیشتری است، بیش از پیش ضروری بنظر می رسد
30. نگرشی بر زنجیره ارزش سازمان های پروژه محور نشان می دهد، همسویی مدیریت زمان و مدیریت دانش نقش تعیین کننده ای در بقای این سازمان ها دارد.
31. سازمان های پروژه محور بیش از پیش نیازمند توسعه شبکه دانشی و شرکای تجاری خود هستند.
32. ازآنجاکه ماهیت سازمانهای پروژه محور بامحدودیت زمانی مواجه است خودبخود خروج نیروهای متخصص همراه با دانش کسب شده پس از پایان پروژه اجتناب ناپذیر است لذا استقرارمدیریت دانش در سازمانها ضرورت اساسی است اما چگونگی بکار گیری مدیریت دانش به زیرساخت های فرهنگی و فنی وابستگی شدید دارد زیرساخت فناوری اطلاعات که از ملزومات استقرار مدیریت دانش است و بدون آن مدیریت دانش معنی پیدا نمی کند در مدیریت پروژه جایگاه بااهمیتی باید داشته باشد علاوه بر آن نیروهای شاغل در پروژه باید بر استفاده از نرم افزارهای موجود و نیز شبکه های ایجاد شده جهت ثبت و انتقال دانش واقف باشند.
33. بررسی تحقیقات سولانسکی در سال 1996، گانش در سال 2001، کاجی یو در سال 2010، کلیرمن درسال2012، اخوان و همکاران در سال2013، سنگری و همکاران در سال 2015، زاهدی و همکارن در 1394 نشان داد انتقال موفقیت آمیز دانش به میزان ارتباطات و صمیمیت بین واحد های ارسال و دریافت کننده دانش وابسته می باشد. همچنین این مطلب در سازمان های پروژه محور به دلیل اینکه انتقال فرایند دانش بطور بخشی انجام می گیرد،اهمیت بسزایی دارد.
34. تحقیقات لین و ین در سال 2012، پارک و همکاران در سال 2013 نشان داد بلوغ دانشی در سازمان های پروژه محور ارتباط تنگاتنگی با چرخه انجام پروژه در این سازمان ها دارد. از سوی دیگر بررسی روند تحقیقات بیان می دارد تاکید بیش از حد به فردگرایی نسبت به کار تیمی (باتوجه به تخصصی شدن کارها) یکی از نگرانی ها در سازمان های پروژه محور بشمار می آید.
35. تحقیقات زاهدی و اخوان نشان داد بمنظور موفقیت مدیریت دانش در سازمان های پروژه محور نیازمند سه نوع سطح بندی هستیم:
1-
سطح اول عواملی همچون فرهنگ سازمان، ساختار و استراتژی سازمان 
2-
سطح دوم شامل عوامل حمایت مدیران ارشد، مدیران پروژه ها ، اهداف پروژه و آموزش و تکنولوژی می باشد
3-
سطح سوم شامل عوامل انگیزش، آزمایش، ارزیابی توسعه شبکه همکاران ، مستند سازی است.
36. بررسی تحقیقات مختاری در سال 1391 بر روی سازمان های موقتی پروژه محور نشان می دهد عوامل فرهنگی تاثیر زیادی بر موفقیت مدیریت دانش این سازمان ها داشته و کمبود جریانات روزمره کاری و حافظه سازمانی را جبران می کند.
37. تحقیقات نبی زاده و شفیعی در سازمان های پروژه محور حاکی از آن است، ساختار ماتریسی می تواند بیشترین تاثیر را بر تسهیم دانش در این سازمان ها داشته باشد.
38. شیرزاد و همکاران نیز بهره گیری از ابزار داده کاوی را یکی از عوامل مهم در موفقیت مدیریت دانش در سازمان های پروژه محور برشمرده اند.
39. در مقاله دکتر اخوان  سال 2014 چاپ شده در یکی از ژورنالهای امرالد، راهکارهای رفع موانع مدیریت دانش در سازمانهای پروژه محور را به شرح ذیل ذکر کرده اند:
-
حمایت مدیران ارشد و مدیران پروژه
-
بازبینی دوره ای اهداف پروژه
-
کاربست تکنولوژی
-
آموزش تیم مجری
-
فرهنگ
-
راهبردهای سازمانی
-
ساختارها
-
انگیزش
-
اجرا در پایلوت
-
توسعه شبکه های خبرگی
-
ارزیابی های دوره ای
-
توجه به تحقیق و توسعه
-
مستند سازی سیستماتیک
40. تحقیقات زاهدی و اخوان در سال 2013 در خصوص عوامل موفقیت مدیریت دانش در سازمان های پروژه محور نشان داد، بهره گیری از آموزش و یادگیری تاثیر بسزایی در سرمایه فکری و نیز مدیریت دانش دارد. همچنین در ادامه تحقیق مدل موفقیت مدیربت دانش منطبق با pmbok ارایه گردیده است.
41. تحقیقات زاهدی و اخوان دز سال 1390 نشان داد فرهنگ و سرمایه انساتی دو عامل مهم در موفقیت مدیریت دانش در ازمان های پروژه محور می باشند
42. نگرشی جامع بر سازمان های پروژه محوز نشان می دهد هر چه سبک رهبری در این سازمان ها مشارکت حویانه باشد در این صورت سازمان ها به سمت ادهوکراتیک بودن پیش رفته و مدیریت دانش از موفقیت بیشتری برخوردار می شود. همچنین آگاهی و رضایت سرمایه دانشی نیز از جمله مواردی است که در تحقیق اینجانب و دکتر اخوان به آن اشاره شده است.





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

نظرات دوستان:

مهرشاد صمدی: در خصوص چگونگی جاری سازی: می توان در هر کدام از گروه های فرآیندی پنج گانه مدیریت پروژه (آغازین، برنامه ریزی، اجرایی، کنترلی، پایانی) ابزارهای ثبت دانش را شناسایی کرد (در مورد بازیابی صحبت خواهد شد). نکته مهم شاید این باشد که نباید به حداقل های قانونی اکتفا کرد. به عنوان مثال، تهیه و ابلاغ منشور پروژه در قوانین الزامی نیست ولی اگر چنین سندی برای هر پروژه تدوین شود می تواند به عنوان مبنایی برای پروژه های مشابه آتی مورد استفاده قرار گیرد.

از ابزارهای یادگیری سازمانی از جمله after action review که موضوع دو هفته قبل بود نیز می توان در فازهای مختلف اجرای پروژه بهره گیری نمود.

در هر مرحله و به عنوان مثال طرح ریزی می توان مصادیق دانش را شناسایی کرد. مثلا یکی از مصادیق دانش که معمولا مغفول می ماند کامنت های رد و بدل شده بین طراحان و نیز بین طراحان(مهندسین مشاور) و دستگاه اجرایی (کارفرما) می باشد

در کل پروژه هایی مد نظر بود که شرح فعالیتها، احجام کار و حتی تجهیزات در آنها کاملاً تعیین از قبل نباشد و حسب شرایط هر پروژه تفاوت‌های زیادی در آنها به وجود می آید

مثال برای پروژه های تیپ: لوله گذاری آب، ساخت مدرسه

غیر تیپ: تصفیه خانه فاضلاب، معماری (سازه های خاص)

شاید ایجاد پیش نیاز برای AAR مورد نیاز نباشد. خصوصاً در پروژه های غیر تیپ که دانش کاربردی پایینتری در عوامل پروژه وجود دارد و در نتیجه بهتر است هر چه زودتر و با توجه به پدیداری پروژه، روی نحوه اجرا (درصورت لزوم) بازنگری کرد

دکترزاهدی: همانگونه که مستحضرید، سازمان های پرژه محور از لحاظ ماهیت به تولیدی، تحقیقاتی، نمونه سازی و آزمایشگاهی تقسیم می شوند. که مدیریت دانش در هر کدام از آنها متفاوت است. بنظر می رسد مشخص نمودن ماهیت این سازمان ها کمک شایانی در توضیح مدیریت دانش این سازمان ها داشته باشد. البته سازمانهای دولتی که پروژه های از جنس برون سپاری دارند کم کم دارن سراغ این ساختار ها می روند بدلیل اهمیت پروژه ها ،بخصوص در حوزه فناوری اطلاعات همچنین میتوان وجود دفاتر مدیریت پروژه را یکی از عوامل موفقیت مدیریت دانش در سازمان ها تلقی نمود.

همسویی و همگرایی مدیریت استراتژی سازمان با نظام کنترل پروژه سازمانی گامی مهم در موفقیت مدیریت دانش سازمان هاست.

همچنین یکی از ابزار های مدیریت دانش بنام مستند سازی در دفاتر مدیریت پروژه تهیه و تدوین می گردد. اساسا نقشه دانش برای پروژه ها ترسیم می گردد. باید دقت نمود که تقسیم بندی پروژه حالت فعالیت محور به خود نگیرد. چرا که اغلب اوقات ریز فعالیت ها ماهیت دانشی را کاهش می دهند. هرگاه یک پروژه به حوزه های عملیاتی تقسیم شوند، ترسیم نقشه دانشی با روش مصاحبه و یا میزگرد تخصصی قابل استخراج خواهد بود.

معمولا برای مواردی که از دانش ضمنی مدیران پروژه ویا خبرگان برای رفع چالش های پروژه های جدید استفاده می شود، درس آموخته های پروژه می گویند.

نکته قابل تامل در درس آموخته ها و جلسات خبرگی، برگزاری جلسات خبرگی بر اساس نقشه دانش پروژه (که قبلا به آن اشاره شد) و در حوزه های خاص و نیز بطور مجزا می باشد.

اما برای تجمیع دانش و درس آموخته های پروژه باید از نمودار درختی و نیز روش استخوان ماهی استفاده نمود.

لازم بذکر است روش استخوان ماهی نمود کاملی از تفکیک دانش های تخصصی و نیز تجمیع حوزه های دانشی می باشد. اگرچه این روش در سایر مباحث همچون کیفیت ارگونومی و.... کاربرد دارد.

نگرشی بر زنجیره ارزش سازمان های پروژه محور نشان می دهد، همسویی مدیریت زمان و مدیریت دانش نقش تعیین کننده ای در بقای این سازمان ها دارد.

فرایند گردش اطلاعات و نیز مسیری که داده طی می کند تا به دانش درخور تبدیل شود، از جمله عوامل تاثیر گذار بر حوزه فناوری اطلاعات می باشد. و نقش تعیین کننده ای در هزینه زیر ساخت های نرم و سخت فناوری دارد. این مطلب بخصوص در سازمان های پروژه محور نمود بیشتری دارد. بدین معنی که در سازمان های پروژه محور اساسا می تواند یک یا چند پروژه انجام گیرد. پراکندگی اطلاعات و بکارگیری دانش در این پروژه ها موجب بالا رفتن هزینه فناوری اطلاعات در سازمان های پروژه محور می گردد. و بعکس بهره گیری مناسب و ذخیره مناسب دانش و تشخیص فرایند مناسب گردش دانشی در این سازمان ها کاهش هزینه را بهمراه خواهد داشت.

بی تردید علل و عوامل دیگری نیز می تواند موفقیت دانشی در سازمان های پروژه محور را کاهش دهد از جمله عدم استقرار درست سرمایه دانشی.

امروزه رقابت و نیز بقا دراین عرصه سازمان ها را مجبور ساخته تا در انتخاب زیر ساخت ها بخصوص زیر ساخت دانشی خود دقت نظر بیشتری داشته باشند این مطلب در سازمان هاب پروژه محور که نیازمند تخصص و خبرگی بیشتری است، بیش از پیش ضروری بنظر می رسد.

نکته حائز اهمیت آنکه سازمان های پروژه محور بیش از پیش نیازمند توسعه شبکه دانشی و شرکای تجاری خود هستند.

تحقیقات اینجانب با دکتر اخوان نشان داد بمنظور موفقیت مدیریت دانش در سازمان های پروژه محور نیازمند سه نوع سطح بندی هستیم:

1- سطح اول عواملی همچون فرهنگ سازمان، ساختار و استراتژی سازمان

2-سطح دوم شامل عوامل حمایت مدیران ارشد، مدیران پروژه ها ، اهداف پروژه و آموزش و تکنولوژی می باشد

3- سطح سوم شامل عوامل انگیزش، آزمایش، ارزیابی توسعه شبکه همکاران ، مستند سازی است.

دکتر افشین کازرونی: با اینکه هر پروژه یک فعالیت موضوعی منحصر بفرد برای یک سازمان محسوب میشه ولی نکات مشترک فراوانی بین پروژه های اجرا شده و در حال اجرا وجود داره که سه فعالیت جلسه مرور قبل، هنگام و بعد از پروژه کمک شایانی به پروژه ها می کند. نحوه ثبت تجربیات هر پروژه که قابلیت شبیه سازی در پروژه های آتی را داشته باشد بسیار حائز اهمیت است.

به نظر من انتخاب صحیح مدیر پروژه با معیار داشتن دانش کافی در خصوص پروژه تحت مدیریتش از اولویت اول برخوردار است. داشتن کاریزمای مدیریتی از اهم موارد کاراکتر یک مدیر پروژه است.

مدیریت پروژه دارای سه جنبه است شامل مدیریت سازمان پروژه، مدیریت رفتار اعضای تیم پروژه و مدیریت تکنولوژی و دانش مورد استفاده در پروژه مانند ابزارهای مدیریت پروژه

شناسایی ذینفعان پروژه و تعیین دانش هر یک از این گروه که بتواند به مدیریت پروژه کمک کند از اهم وظایف مدیر پروژه است

ذینفعان یك پروژه عبارتند از تمام گروه/افراد/نقش‌های درگیر در پروژه شامل

حامی پروژه و تیم پروژه

كاركنان پشتیبانی پروژه

مشتریان

كاربران پروژه

تامین كنندگان منابع پروژه

و حتی مخالفان پروژه

اگر گروه های مختلف ذینفعان رو ابتدا دسته بندی کنیم راه های احصاء دانش هر گروه رو باید تعیین کنیم

تدوین پرسشنامه های خاص جهت تعامل با هر یک از این گروه ها یکی از روش ها است

منشور پروژه از موارد مهمی است که از اسناد اصلی مدیریت پروژه محسوب میشه. سند بعدی SOW یا State Of Work است که تدوین اون دانش کلی از تعریف مشخص پروژه و نحوه انجام اون رو مشخص میکنه

بله RFP برای پیمانکارانی که قرار است پروژه را از کارفرما اخذ کنند بسیار مهم است زیرا نیازمندی های کارفرما و تعریف دقیق پروژه باید در آن مشخص شده باشد.

یک نمونه از این پرسش نامه که نحوه تدوین آن از هنر و دانش مدیر پروژه محسوب میشه، سوالاتی است که مدیر پروژه باید از سایر مدیران پروژه های مشابه در مورد مثلا مخاطراتی که به ذهنشان می رسد بپرسد

دلایل مخالفت مخالفان را پیگیری کند و نظر مدیران سازمانی را در مورد پروژه خود جویا شود

اغلب پروژه ها بالاخص پروژه های مرتبط با فناوری اطلاعات، یا شکست می خورن و یا با چالش های جدی روبرو میشن فقط بخاطر عدم توانایی در کسب دانش صحیح و تحویل اون به افراد بجا و در زمان بجا در پروژه و یا ناتوانی در توزیع اطلاعات مورد نیاز اعضای پروژه و یا عدم دسترسی به دانش مورد نیاز در زمان مورد نیاز که موجب کارآیی بهتر و عملکرد مناسب پروژه شود

جمع اورب دانش مرتبط با پروژه و یکپارچه سازی آن توسط مدیر پروژه نقش اساسی در افزایس موفقیت پروژه داره

تعیین منابع مورد رجوع در یک پروژه از دیگر اقداماتیه که چنانچه از ابتدا درست انجام بشه در اتمام به موقع پروژه رل مهمی بازی می کنه

برنامه ریزی های زیر در یک فرآیند مدیریت پروژه باید لحاظ شود:

برنامه‌ریزی شکست فعالیت های پروژه

برنامه‌ریزی منابع

برنامه‌ریزی مالی

برنامه‌ریزی کیفیت

برنامه‌ریزی ریسک

برنامه‌ریزی پذیرش

برنامه‌ریزی ارتباطات

برنامه‌ریزی تدارکات

در هر یک از این حوزه ها باید دانش مرتبط با آن شناسایی و برنامه ریزی دقیقی انجام شود که استفاده از دانش مدیران سازمانی در این برنامه ریزی ها نقش مهمی داره

نظام صحیح سازمان پروژه که بصورت ماتریس ضعیف، متوسط یا قوی اداره شود در مدیریت اعضای تیم پروژه بسیار اهمیت دارد

شکست فعالیت های پروژه خود نشان دهنده حوزه های دانشی مورد نیاز است و از فعالیت های اصلی WBS می توان نقشه دانش رو استخراج کرد.

یک مدیر پروژه با تجربه، از دانش اندوخته در پروژه های خود و سایر مدیران پروژه، استانداردهای انجام فعالیت های تیپ را تعریف می کند.

مدیریت دانش حوزه های ماموریت های اصلی سازمان کمک شایانی به بلوغ سازمانی و نتیجتا مدیریت پروژه های سازمانی خواهد داشت.

موثقی: یکی از مهمترین موارد قبل از شروع پروژه که حتما اصول مدیریت دانش باید دیده شود RFP قبل از پروژه می باشد چون اگر RFP پروژه به درستی نباشد ، اجرا پروژه دچار مشکل خواهد شد ، این یکی از مشکلات اساسی در سازمانهای پروژه محور می باشد که متاسفانه انچه می خواهند و در روند اجرای پروژه متوجه می شوند که این از در طراحی اشتباه RFP میباشد . بخاطر همین هست که AAR در بیشتر مواقع لازم می باشد

بدون فناوری اطلاعات دقت سرعت و نظارت در پروژه ها به سختی انجام می شود ، در سازمان های پروژه محور اگر از ابتدا فناوری اطلاعات دیده نشود ، روند پروژه به کندی پیش می رود

البته یک نکته مهمه در روند پروژه اینکه از چه ابزار در چه زمانی برای چه قسمتی از پروژه استفاده کنید ( فناوری اطلاعات ) ، متاسفانه گاهی اوقات انتخاب اشتباه ، روند پروژه رو دچار مشکل می کنه ، و این بخاطره عدم اشنایی افراد با ابزارهای مختلف این حوزه می باشد ، که همین باعث بالارفتن هزینه ها در این رابطه می شود

دکترسعید قربانی:

مدیریت هزینه، مدیریت زمان

برخی روشهای اكتساب دانش از پروژه:

جلسات بازخور گیری و نظامند

مصاحبه ساختارمند

جلسات پانل خبرگی و طوفان فكری

ثبت تجارب افراد در درافتهای مخصوص شامل موضوع، نام فرد، شرح گزارش، تحلیل فرد گرارش دهنده و ...

مولود محرابیان: اگر ساختار سازمانی، سازمان پروژه محور، درست تعریف شده باشد و وظایف بدرستی تقسیم شده باشد، دفتر مدیریت پروژه باید روال انتقال دانش و نظام نامه ثبت دانش در هر مرحله از گردش کار پروژه را مشخص نماید و کیفیت دانشهای خبرگی را در طول فرایند پروژه بررسی نماید

جنیدی: به نظر من یکی از روشهای جاری سازی میتواند روش حل مسءله یا تبادل‌نظر در قالب COPها یا همان انجمنهای خبرگی باشد

میان پروژه ای نگاه کنید مثلا خبرگان طراحی مکانیک پروژه الف و ب و....

در بخش مدیریت پروژه نیز میتواند انجمنهای خبرگی بر اساس حوزه های pmbok شکل گیرد یعنی به صورت تخصصی بر روی موضوع زمان یکپارچگی کیفیت تامین و.... متخصصان جمع شوند و راهکار اراءه دهند

حمیدرضا ضرغامی: با تجربه ای که در برخی سازمان های پروژه محور صنعتی داشته ام؛ به نظر می رسد یکی از کمترین و حداقل نیازهای این قیبل سازمان ها، وجود دستورالعمل و سازوکاری برای مستندسازی تجارب و دانش پروژه است که لازم است با حمایت و همراهی مدیر ارشد سازمان اجرا شود.

نقشه دانش هم از الزامات اولیه و بسیار سودمند است.

مهدی مهریار: یک نکته قابل توجه در مدیریت پروژه، ارتباطات یا مدیریت ارتباطات با همان بند 7، ISO9000 میباشد و دانش نهفته در ارتباطات

بهره‌گیری از دانش دیگر واحدها در هنگام تدوین شرح کار، اجرا، راه اندازی، بهره برداری، تحویل موقت و تحویل دایم.

با توجه به سابقه اندکی که در پروژه‌های دولتی دارم یکی از بزرگترین معضلات همین ارتباطات میباشد.

به عنوان مثال شرکت متولی برون سپاری و نظارت بر اجرای پروژه بدون هماهنگی با بهره بردار اقدام به تدوین و طراحی شرح کار با مشاورینی را انجام میدهد که شاید بار علمی و آکادمیک بالایی دارند ولی از معضلات اجرا و بهره برداری آگاه نیستند.

پروژه در طول چندین سال طراحی، خرید، نصب، و راه اندازی میگردد و یکباره از واحد بهره بردار بابت تحویل موقت دعوت به عمل می آید.

حال اگر از ابتدا ارتباطاتی به هنگام، به اندازه برقرار گردد هم با واحدهای و شرکت‌های بالا دستی و هم با شرکت‌های پایین دستی در تمامی مراحل یک پروژه میتوان از دانش آنها بهره کافی را برده و از سینرژی تولید شده حداکثر بهره را برد.

امروزه اگرچه ابزارهای متنوعی وجود دارد ولیکن به نظر میرسد بهترین و کم هزینه ترین ابزار فناوری اطلاعات و ارتباطات باشد.

این ابزار خود به کاهش هزینه های کلی پروژه ها در تمامی زمینه ها و حتی ارتباطات سریعتر کمک میکند.

مصطفی نجاتی: ازآنجاکه ماهیت سازمانهای پروژه محور بامحدودیت زمانی مواجه است خودبخود خروج نیروهای متخصص همراه با دانش کسب شده پس از پایان پروژه اجتناب ناپذیر است لذا استقرارمدیریت دانش در سازمانها ضرورت اساسی است اما چگونگی بکار گیری مدیریت دانش به زیرساخت های فرهنگی و فنی وابستگی شدید دارد زیرساخت فناوری اطلاعات که از ملزومات استقرار مدیریت دانش است و بدون آن مدیریت دانش معنی پیدا نمی کند در مدیریت پروژه جایگاه بااهمیت باید داشته باشد علاوه بر آن نیروهای شاغل در پروژه بر استفاده از نرم افزارهای موجود و نیز شبکه های ایجاد شده جهت ثبت و انتقال دانش واقف باشند

دکتر اخوان: در مقاله ای که در سال 2014 در یکی از ژورنالهای امرالد به چاپ رساندیم، راهکارهای رفع موانع مدیریت دانش در سازمانهای پروژه محور را به شرح ذیل ذکر کرده ایم:

- حمایت مدیران ارشد و مدیران پروژه

- بازبینی دوره ای اهداف پروژه

- کاربست تکنولوژی

- آموزش تیم مجری

- فرهنگ

- راهبردهای سازمانی

- ساختارها

- انگیزش

- اجرا در پایلوت

- توسعه شبکه های خبرگی

- ارزیابی های دوره ای

- توجه به تحقیق و توسعه

- مستند سازی سیستماتیک




نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


با توجه به نظرات دوستان جمع بندی نهایی توسط جناب آقای مهندس جنیدی به شرح ذیل انجام پذیرفت:

با سلام و ضمن عرض تسلیت ایام شهادت امام حسین (ع) و یاران با وفایش و قبولی عزاداری­های شما بزرگواران؛ در هفته­ای که گذشت به دنبال بررسی تکنیک­های استخراج دانش از خبرگان با توجه به فرهنگ و خصوصیات رفتاری آنان در ایران بودیم.

در ابتدا بایستی اذعان داشت که توجه به پیش نیازها و عوامل کلیدی زیر می­تواند اکتساب دانش موثر باشد:

1.       خبرگان بایستی احساس تعلق عمیقی به سازمان پیدا نمایند تا تجارب خود را در اختیار سایرین قرار دهند که این امر نیاز به فرهنگ­سازی و ایجاد نگاه درست سازمان به ارزش­های غیرمادی دارد.

2.       برقراری ارتباط موثر با خبره و ایجاد اعتماد در او، اولین گام برای کسب دانش است که پس از آن بر اساس موضوع دانش، جایگاه سازمانی خبره، سن، تحصیلات و ... باید تصمیم گرفت  از کدام تکنیک استفاده شود.

3.       شناخت دقیق خبرگان یکی دیگر از عوامل موفقیت می­باشد. نخبگان افرادی هستند که اکثرا در چارچوب و قوانینی نمی گنجند و شاید یکی از اشباهات رایج نسخه پیچیدن برای این افراد باشد. کنار هم قرار گرفتن این افراد و ارائه مستقیم یا غیر مستقیم صورت مساله زمینه ای برای پویایی این افراد و ارائه دانش شان هست. کنار هم قرار گرفتن این افراد و ارائه مستقیم یا غیر مستقیم صورت مساله زمینه ای برای پویایی این افراد و ارائه دانش شان هست.

4.       بی توجهی سازمان به ارزش دانش ضمنی و آشکار خبرگان موجب از دست دادن دانش آنان می­شود. که در این مورد می توان از روش معامله بهره برد و یا پیش از خروج خبره از سیستم جانشین پروری کرد. همراه شدن کارشناس در کنار خبره در انجام پروژه ها و کار عملی بسیار سودمند است.

5.       در طول دوران خدمت بایستی به خبرگان بها داده شود و این امر به سال­های آخر محدود نشود.

با بررسی تکنیک­ها مشخص می­شود که «ایجاد نردبان»، «نقشه»،  دو اولویت اول روش­ها از منظر آشکار سازی دانش صمنی بوده که از منظر کیفیت دانش استخراج شده نیز در صدر هستند. همچنین از منظر سهولت اجرا «مصاحبه» در صدر قرار داشته و سپس «ایجاد نردبان» در رتبه دوم قرار دارد. برخلاف تصور عمومی، مصاحبه پایین ترین عملکرد را دارد.

حال به توضیح برخی تکنیک­ها پرداخته می­شود:

1.       روش تفسیری: در این روش خبره وظیفه را همان طوری که در واقعیت انجام می­دهد، توصیف می‌کند. در این روش، اصل بر خود گزارش‌دهی است و خبره تفسیری از فرآیند یا تفکرات خویش در هنگام حل مسأله یا انجام کار ارائه می‌دهد. تجربه نشان داده است که خود گزارش‌دهی می‌تواند به شناخت فرآیندی منجر شود که معمولا حذف یا تحریف شده­اند.

2.       داستان سرایی: در مورد استخراج دانش تکنسین های خبره که معمولا سن زیاد و سواد کمی دارند و تجربه آنها ارزشمند است, داستان سرایی موفق است. چرا که در تشریح یک واقعه, می توانند به مشکلات و راه حلهای آزموده شده اشاره کنند.

3.       روش تصمیم‌گیری انتقادی (CDM): روش تصمیم‌گیری انتقادی روش برگزیده مهندسان دانش به‌ویژه کسانی است که با ارتش آمریکا همکاری می‌کنند. گاری کلاین این روش را در دهه 80 تدوین کرد و در چند پروژه اکتساب دانش از آن استفاده شده است. این روش بر اساس نظریه تصمیم‌گیری است که در واقع نتیجه بررسی چگونگی تصمیم‌گیری خبرگان است. روش تصمیم‌گیری انتقادی برای استخراج دانش وظیفه‌ای استفاده می‌شود که خبره پیش‌تر چندین بار انجام داده است. بدین لحاظ خبره تجربه انبوهی داشته و از دانش ضمنی بسیاری استفاده می‌کند. روش تصمیم‌گیری انتقادی نوعی مصاحبه است که حوادث و وقایع خاص در گذشته را با جزئیات کامل بررسی می‌کند تا فرآیند‌های فکری که خبره برای تصمیم‌گیری استفاده کرده را در معرض دید قرار دهد. کانون توجه حوادث غیر معمول است زیرا این حوادث معمولاً منبع پر بار اطلاعاتی درباره توانمندی‌های خبره است (فرض بر این است که همه می‌توانند حوادث عادی را مدیریت کنند). مصاحبه نیمه ساختاری برای بررسی حادثه استفاده می‌شود. پرسش‌ها در این مصاحبه به دنبال یافتن مسایل زیر هستند:

o       سر نخ‌های ظریفی که خبره به آن‌ها توجه دارد اما نو کار آموزان آن‌ها را نادیده می‌گیرند

o       برداشت‌ها و راهبرد‌هایی که خبره در حادثه استفاده می‌کند

o       گزینه‌های برگزیده و رد شده.

4.       طوفان مغزی معکوس در مدیریت پروژه

از طوفان مغزی و کاربردهای آن به کرات در راهنمای پمباک و سایر استانداردهای مدیریت پروژه نام برده شده است. گرچه این روش، برای طرح ایده های جدید و گاهی خلاقانه در پروژه ها خیلی خوب است، اما برخی مواقع این روش در عمل به بن بست میرسد. گاهی ایده جدیدی نیست، گاهی راهکارها امتحان شده اند، گاهی فکر میکنیم که همه راهها را رفته ایم و خلاصه هر از گاهی به دلیلی این روش کمک موثری در حل مسئله نمیکند. چاره چیست؟

طوفان مغزی وارونه یکی از راههای مواجهه با این روش است، به طور خلاصه در این روش، شما به جای اینکه در پی حل مسئله اصلی باشید، صورت مسئله را وارونه میکنید. یعنی به جای اینکه اصل مسئله را بخواهید حل کنید، میروید و در جهت حل عکس مسئله اصلی تلاش میکنید و ایده میدهید. مثلاً ما میخواهیم ببینیم که چطور از ریزش نیروی انسانی در پروژه بکاهیم؟ اگر به بن بست رسیدیم، مسئله را عکس میکنیم: چطور کاری کنیم که همه بخواهند پروژه را ترک کنند؟

ابتدا ایده هایی که مطرح میشوند، ساده و گاهی از فرط بدیهی بودن، خنده دار به نظر میرسند. مثلاً حقوق ندهیم، دائم پرخاش کنیم، کولرها را در تابستان و بخاری ها را در زمستان روشن نکنیم و . بعد از کمی شوخی، ایده های جدیدی ظاهر میشوند. یادتان باشد که درست مثل طوفان مغزی معمولی، اینجا هم باید ایده ها را ثبت کنید، جلوی بروز هیچ ایده را نباید سد کنید و

وقتی حدود ۱۵ دقیقه از طرح فعالانه ایده ها گذشت، به جائی که ایده ها را ثبت کرده اید نگاه کنید. نکات قشنگی خواهید دید. کافیست فعل پیشنهادها را تغییر دهید. فلان کار را بکنیم، را تبدیل کنید به فلان کار را نکنیم. به همین سادگی میبینید ایده هایی مطرح شده اند که قبلاً مطرح نمیشدند.

این ایده ها را طبق معمول ثبت میکنید و به تهیه برنامه اجرائی برای آنها میپردازید.

تا اینجای کار خیلی ساده است. اما چیزی که خیلی جذاب است و از آن به عنوان دستاورد جنبی این موضوع یاد میشود، این است که شما احتمالاً در فهرست پیشنهادهایی که برای حل عکس مسئله مطرح شده اند، کارهایی را میبینید که همین الان در پروژه انجام میشوند. یعنی میبینید که شما کارهایی میکنید که در جهت عکس حل مسئله ای است که سعی در حل آن داشته اید.

یعنی ما گاهی داریم کارهایی میکنیم، احتمالاً ناخودآگاه، که در خلاف جهت حل مسئله ای است که درگیر آن هستیم. اینجاست که فهرست دیگری ایجاد میشود، از کارهایی که باید فوراً انجام آنها را متوقف کنید. بسیاری مواقع هم با کمال تعجب مشاهده میشود که همان توقف برخی اقدامات، منجر به حل مسئله میشود.

5.       masters with masters: ناسا از این روش استفاده می­کند و در واقع در آن برای مصاحبه با خبرگان, از خبرگان دیگر بهره برده می شود. به عقیده دکتر هافمن مدیر دانش ناسا, این روش جریان دروس آموخته را در سازمان ایجاد می کند, کسب و شناسایی دانش در حوزه های کلیدی را تضمین می کند.

6.       روش جور کردن کارت­ها: روش جوركردن كارت ها یكی از ساده ترین روش های اكتساب دانش محسوب می شود، بدین صورت كه به فرد خبره تعدادی كارت داده می شود كه هریك نشان دهنده نام یك مفهوم می باشد، وظیفه خبره آن است كه كارت ها را به شكلی درگروه های مختلف قرار دهد تا كارت های هرگروه باهم در موردی مشترك باشند،چینش كارت ها در هرنوبت برپایه یك صفت و هرگروه از كارتها نشان دهنده یك ارزش خواهد بود.

7.       کارت سورتینگ: کارت سورتینگ برای دانش مفهومی (Conceptual Knowledge) کاربرد دارد. ابتدا باید مفاهیم یک حوزه (Domain) و روابط بین آن ها در قالب مدل های استاندارد استخراج شود تا بر اساس آن بتوان آن چه که هست را به صورت مدل محور شناسایی کرد. مدل سازی مفاهیم از طرفی به شناسایی بهتر Context هم کمک می کند که در انفجار چاه که شما می فرمایید بسیار مهم است. ممکن است یک اقدام نگهداری و تعمیرات با حضور ده ها مشخصه یا پارامتر محیطی، تجهیزاتی، انسانی و .... منجر به خطا شده باشد که در شناسایی درس آموخته یا کیس لازم است آن ها مدل شوند تا در Knowledge Reuse بتوان مبتنی بر چارچوب از دانش ها استفاده کرد. مرتب سازی کارت که قبلا اشاره شد در حوزه فرایندی یا چگونگی، کاربردی ندارد.

8.       روش شبکه خزانه­ای: روش شبكه خزانه ای به خبره این امكان را میدهد به جای آنكه تنها مفاهیم را در دسته های مختلف قرار دهد، رتبه هرمفهوم را نسبت به یك صفت معین كند. هنگامی كه رتبه های تعداد زیادی از مفاهیم نسبت به تعداد زیادیاز صفات مشخص شد، میتوان از علم آمار برای یافتن خوشه ها و همبستگی ها استفاده كرد. روش كار بدین صورت است كه در ابتدا با فرد خبره مصاحبه می شود و از او خواسته می شود برخی مفاهیم حوزه تخصص خود را نام ببرد، پس از آنكه مجموعه كوچكی ایجاد شد، سه تا از مفاهیم به وسیله تحلیل گر انتخاب می شود ، سپس از فرد متخصص پرسش می شود چه خصیصه هایی دوتا از مفاهیم را از سومی متمایز میكند، و این خصیصه ها توسط تحلیل گر ثبت می شود و مفاهیم انتخاب شده بوسیله فرد خبره درجه بندی میشود. این روند یعنی انتخاب های سه تایی و درجه بندی آنها ادامه می یابد تا انكه در مورد پوشش تمام مفاهیم و خصیصه ها رضایت حاصل شود.

9.       روش نردبانی: روش نردبانی از نظر مهندس دانش وفرد خبره اشاره به نردبانی دارد که در صفحه کاغذ یا صفحه رایانه رسم می شود و میتوان در ان تغییراتی از جمله حدف یا اضافه کردن گره هارا طبق انچه درست است ایجاد کرد .مهندس دانش با استفاده از مجموعه ای از پرسش های عمومی از فرد خبره میتواند به بسط و گسترش نردبان ها بپردازد . در این روش اشکال مختلف نردبان ها مانند نردبان مفهوم,نردبان خصیصه,نردبان تصمیم,نردبان فرایند میتوانند مورد استفاده قرار گیرند .این روش در کشف روابط ساختاری ,دانش کاربردی ومفاهیم مفید می باشد

10.   روش بیست سوالی: هدف از این روش حدس فرد خبره در مورد آن است که چه چیزی مورد نظر مهندس دانش می باشد. فرد خبره اجازه دارد پرسش هایی بپرسد که مهندس دانش تنها مجاز به پاسخگویی با بله و خیر می باشد.با توجه به پرسشهای پرسیده شده و ترتیب انها دانش مهمی از ویژگی های کلیدی، دسته بندی ها و ترتیب اولویت ها در اختیار مهندس دانش قرار داده می شود.

11.   نقشه فرایند: این نوع نمودار نشان دهنده ورودی ها،خروجی ها،منابع، نقشها و تصمیماتی است که با هر فرایند یا فعالیت در یک حوزه همراه است. نقشه فرایند روش مناسبی از ارائه اطلاعات درباره چگونگی و زمان اجرا ی فرایندها،فعالیتها و عملکرده است.

12.   روش نقشه مفهوم: نقشه های مفهوم برای ساختاردهی مدلهای دانش به کار می روند. یک نقشه مفهوم نوعی از نمودار است که اجزای دانش را در قالب گره ها و ارتباطات بین انها را در قالب پیکانهای دارای توضیح نشان می دهد.

13.   شبیه سازی: یکی از روش های اکتساب دانش که با علوم مهندسی نیز آمیخته گردیده است، بهره گیری از مدل های شبیه سازی است.

14.   روش آینه: یکی از مهم ترین روش های اکتساب دانش در زمانی که تعداد خبره بسیار محدود می باشد. روش آینه است. بدین گونه که فرد خبره فعالیت های خود را حین انجام کار از طریق دور بین های مدار بسته و سایر امکاناتی که قابلیت به تصویر کشیدن همزمان را دارند، مشاهده می کند. و ضمن ضبط موارد نسبت به اصلاح ان اقدام می کند. البته این روش ممکن است با روش های ترکیبی اکتساب دانش اشتباه شود. اغلب کار برد این روش در صنایع نمونه سازی(صنایعی که صرفا یک محصول را بطور نمونه می سازند و تحویل مشتری می دهند.) می باشد.






نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

نظرات دوستان:

حمیدرضا ضرغامی: به نظر بنده، مهم ترین نیاز در این حوزه قبل از استفاده از هر تکنیکی؛ ایجاد تعلق عمیق در افراد با استراتژی انسان گراست. این را با توجه به روحیات خاص شرقی ها و ایرانی ها عرض می کنم. شاید برای غربی ها رویکرد سیستم گرا مناسب باشد! ولی رویکرد انسان گرا بهترین شیوه برای فرهنگ ماست.

قبل از هر چیز باید فرد عمیقاً به سازمانش دلبسته شود... این را مهمتر از کاربست هر تکنیکی می دانم. حتی بدون تکنیک هم این فرد تمام دارایی اش را تقدیم خواهد کرد. اگر بگردیم مثالهای بسیاری در کشور (امروز و گذشته) برای این الگو می یابیم و در غیراینصورت تکنیک ها با شعار همراه خواهند شد و نتیجه جذابی حاصل نخواهد شد.

آنچه عرض شد، بسیار آسان و بسیار دشوار است، آسان در بیان و غامض در اجرا (البته نشدنی نیست)

دکترزاهدی: در برخی موارد دانش و تجربه بدست امده بقدری تخصصی و تک است که افراد ترس از دست رفتن به اصطلاح فوت کوزگری خود را دارند. در برخی مواقع دیگر تخصص دارای لایه های مختلفی می شود که افراد دیگر می توانند براحتی اظهار نظر نمایند. معمولا اکتساب دانش خبرگان خیلی خاص جامعه ما نبوده و یک موضوعی است که در بیشتر مجامع مطرح می باشد.

یکی از روش های اکتساب دانش که با علوم مهندسی نیز آمیخته گردیده است، بهره گیری از مدل های شبیه سازی است.

یکی از مهم ترین روش های اکتساب دانش در زمانی که تعداد خبره بسیار محدود می باشد. روش آینه است. بدین گونه که فرد خبره فعالیت های خود را حین انجام کار از طریق دور بین های مدار بسته و سایر امکاناتی که قابلیت به تصویر کشیدن همزمان را دارند، مشاهده می کند. و ضمن ضبط موارد نسبت به اصلاح ان اقدام می کند.

البته این روش ممکن است با روش های ترکیبی اکتساب دانش اشتباه شود.اغلب کار برد این روش در صنایع نمونه سازی(صنایعی که صرفا یک محصول را بطور نمونه می سازند و تحویل مشتری می دهند.) می باشد.

از سوی دیگر کاربرد مدیریت دانش در بخش کنترل کیفیت نیز از مواردی است که اکتساب دانش را بیشتر می کند. نکته حایز اهمیت آنکه در سیستم های تولید ناب که هر ایستگاه مشتری ایستگاه قبلی خود هست، در هر مرحله سه نوع کنترل قبل از عمل، حین عمل و بعد از عمل صورت می پذیرد که در هر کنترل یک درس آموخته داشته و در هر مرحله 3 اکتساب دانش بدست می آید.

شهره مسجدی: به نظر من, قبل از اینکه به دنبال روش های خاص برای اکتساب دانش از افراد نخبه باشیم لازم هست خود نخبه شناخته شود. نخبگان افرادی هستند که اکثرا در چارچوب و قوانینی نمی گنجند و شاید یکی از اشباهات رایج نسخه پیچیدن برای این افراد باشد. شما اگر به روند مدارس خاص نگاه کنید, متوجه میشوید که با کنار هم قرار گرفتن این افراد و ارائه مسئله بدون ایجاد محدودیت, این افراد از پس حل مسائل به راحتی برمی آیند. البته لازم به ذکر هست که محدودیت با خط قرمز متفاوت هست. اما کنار هم قرار گرفتن این افراد و ارائه مستقیم یا غیر مستقیم صورت مساله زمینه ای برای پویایی این افراد و ارائه دانش شان هست. تحقیقات هم نشان دهنده این مطلب هست که دور بودن افراد نخبه از هم ممانعتی و گارد خاصی برای ارائه مطالبشان ایجاد میکند به عبارتی این افراد با هم رده خودشان بهتر ارتباط برقرار می کنند و سرعت تولید علم و حل مسائلشان بالاتر می رود.

شاید دره سیلیکون شاهد خوبی از این توضیح باشد که محل استقرار دانشگاهها و کمپانی های بزرگ دنیاست. البته دره سیلیکون به سختگیری و اعمال مقررات معروف هست که البته با تغییر رویه در دانشگاه استنفورد و مشاهده رشد سریع علمی خصوصا در رشته کامپیوتر, روحیه ی عدم اعمال فشار و مقررات به نخبگان, به بقیه کمپانی ها نیز انتقال یافت.

فاطمه عرب: یکی از مواردی که اینجانب با آن مواجه بودم انتقال کارشناسان خبره سازمان به بخش خصوصی بود بدون اینکه حتی کتابها و جزوات تخصصی که در اختیارشان بود به سازمان برگردانده شود و هیچ فایل یا گزارشی درباره کارهایشان در سازمان باقی نگذاشتند. و برخی از مدیرانی که به بخش خصوصی رفتند رایانه های خود را فرمت کردند. بنظرم سازمان خیلی خوب می توانست در قبال موافقت با انتقال آنان ،ایشان را موظف به در اختیار گذاشتن دانش تخصصی خود و تربیت جانشین نماید . می توان از روش معامله در این مورد بهره برد و یا از سازمان مقابل که کارشناس به آنجا منتقل می شود خواست که در قبال موافقت ، هزینه ها و آموزش های لازم برای تربیت کارشناس جایگزین را به عهده گیرد .به این ترتیب افراد متوجه می شوند که دانش آنها دارای ارزش بوده و سازمان براحتی آن را از دست نمی دهد.

همه نفراتی که برای آموزش به خارج از کشور رفته بودند براحتی از سازمان جدا می شوند و چون خصوصی سازی شده است سازمان دولتی دیگر برای آموزش دانش تخصصی هزینه نمی کند و یکی از راهکارهای کسب و بکارگیری دانش مخصوصا از نوع پیشرفته تر می تواند بند جدیدی در قراردادها باشد که بخش خصوصی را ملزم به تعهد هزینه های آموزشی در قبال سازمان دولتی کند.

دکتر افشین کازرونی: بهترین آموزش جهت جانشین پروری، همراه شدن کارشناس در کنار خبره در انجام پروژه ها و کار عملی است. بهترین نیروهای من اونهایی بودن که در پروژه با هم کار کردیم و آموزش های لازم و فنون را در هنگام کار در پروژه یاد گرفته اند. البته آموزش اصول قبل ار پروژه لازم است.

چرا مردم دانسته های خود را عملی نمی‌سازند؟

بار سنگین اطلاعات: مردم باید با یادگیری کمتر، اطلاعات بیشتری را کسب نمایند، نه اینکه با یادگیری بیشتر اطلاعات کمتری را بدست آورند.ما فقط مقدار اندکی از آنچه را که می‌خوانیم و می‌شنویم، به خاطر می‌سپاریم.

بنابراین باید به جای یادگیری بیشتر و اطلاعات کمتر، روش یادگیری کمتر و اطلاعات بیشتر را سرلوحه مطالعه و فراگیری خود قرار دهیم.برای کسب مهارت در انجام کار، باید بر روی شمار اندکی از مفاهیم اصلی تمرکز کنیم، آن‌ها را بارها تکرار نماییم، عمیقاً در آن‌ها غرق شویم و ایده‌ها و مهارت‌ها را گسترش دهیم. کلید انجام این کار تکرار فاصله دار است. وقتی مردم در شغل و کار خود مهارت کسب می‌نمایند، قدرت خلاقیت آن‌ها بالا می‌رود و به نتایج ارزنده تری دست می‌یابند.

رضا کاظمی: ارزش قائل شدن در طول خدمت میتونه مهمترین نقش رو داشته باشه نه سال آخر.برای همین اکثر افراد حاضر نمیشن تجربیاتشون رو در اختیار سازمان قرار بدن مخصوصا سازمانهای دولتی

شهاب شیدایی: طوفان مغزی معکوس در مدیریت پروژه، از طوفان مغزی و کاربردهای آن به کرات در راهنمای پمباک و سایر استانداردهای مدیریت پروژه نام برده شده است. گرچه این روش، برای طرح ایده های جدید و گاهی خلاقانه در پروژه ها خیلی خوب است، اما برخی مواقع این روش در عمل به بن بست میرسد.

گاهی ایده جدیدی نیست، گاهی راهکارها امتحان شده اند، گاهی فکر میکنیم که همه راهها را رفته ایم و خلاصه هر از گاهی به دلیلی (گاهی هم چون روش را درست و خوب استفاده نمیکنیم) این روش کمک موثری در حل مسئله نمیکند. چاره چیست؟

طوفان مغزی وارونه یکی از راههای مواجهه با این روش است، به طور خلاصه در این روش، شما به جای اینکه در پی حل مسئله اصلی باشید، صورت مسئله را وارونه میکنید. یعنی به جای اینکه اصل مسئله را بخواهید حل کنید، میروید و در جهت حل عکس مسئله اصلی تلاش میکنید و ایده میدهید. مثلاً ما میخواهیم ببینیم که چطور از ریزش نیروی انسانی در پروژه بکاهیم؟ اگر به بن بست رسیدیم، مسئله را عکس میکنیم: چطور کاری کنیم که همه بخواهند پروژه را ترک کنند؟

ابتدا ایده هایی که مطرح میشوند، ساده و گاهی از فرط بدیهی بودن، خنده دار به نظر میرسند. مثلاً حقوق ندهیم، دائم پرخاش کنیم، کولرها را در تابستان و بخاری ها را در زمستان روشن نکنیم و . بعد از کمی شوخی، ایده های جدیدی ظاهر میشوند. یادتان باشد که درست مثل طوفان مغزی معمولی، اینجا هم باید ایده ها را ثبت کنید، جلوی بروز هیچ ایده را نباید سد کنید و

وقتی حدود ۱۵ دقیقه از طرح فعالانه ایده ها گذشت، به جائی که ایده ها را ثبت کرده اید نگاه کنید. نکات قشنگی خواهید دید. کافیست فعل پیشنهادها را تغییر دهید. فلان کار را بکنیم، را تبدیل کنید به فلان کار را نکنیم. به همین سادگی میبینید ایده هایی مطرح شده اند که قبلاً مطرح نمیشدند.

این ایده ها را طبق معمول ثبت میکنید و به تهیه برنامه اجرائی برای آنها میپردازید.

تا اینجای کار خیلی ساده است. اما چیزی که خیلی جذاب است و از آن به عنوان دستاورد جنبی این موضوع یاد میشود، این است که شما احتمالاً در فهرست پیشنهادهایی که برای حل عکس مسئله مطرح شده اند، کارهایی را میبینید که همین الان در پروژه انجام میشوند. یعنی میبینید که شما کارهایی میکنید که در جهت عکس حل مسئله ای است که سعی در حل آن داشته اید.

یعنی ما گاهی داریم کارهایی میکنیم، احتمالاً ناخودآگاه، که در خلاف جهت حل مسئله ای است که درگیر آن هستیم. اینجاست که فهرست دیگری ایجاد میشود، از کارهایی که باید فوراً انجام آنها را متوقف کنید. بسیاری مواقع هم با کمال تعجب مشاهده میشود که همان توقف برخی اقدامات، منجر به حل مسئله میشود.

دکتر اخوان: در فصل چهارم کتاب "مدیریت دانش: اکتساب دانش ضمنی خبرگان" که همین امسال توفیق چاپ آن را پیدا کردیم، در مطالعه ای عمیق به مقایسه تکنیکهای اکتساب دانش در بین خبرگان ایرانی پرداختیم. در این کتاب تکنیکها از منظرهای مختلف مورد بررسی قرار گرفته اند که به فراخور تلاش می کنم بخشی از نتایج حاصل را برای عزیزان بیاورم.

تکنیکها از نظر میزان آشکارسازی دانش ضمنی با هم مقایسه شده اند. که "ایجاد نردبان" بهترین تکنیک و برخلاف تصور عمومی، مصاحبه پایین ترین عملکرد را داشته است.

مقایسه تكنیكها از نظر سهولت اجرا:

در روش‌ مصاحبه، فرد خبره به پرسش‌هایی که از او پرسیده می‌شود، پاسخ می دهد اما در سایر روش‌ها لازم است فرد روش‌ را به خوبی درک کرده و در پبشبرد جلسه همکاری داشته باشد. لذا تکنیک مصاحبه امتیاز بیشتری کسب کرده است.

مقایسه تكنیكها از لحاظ کیفیت دانش کسب شده:

در کتاب "مدیریت دانش: اکتساب دانش ضمنی خبرگان"، وضعیت روش‌ها را از لحاظ کیفیت دانش کسب شده و سازگار بودن با دانش واقعی نشان داده است.که ایجاد نردبان و نقشه از این نظر بهترین کارکرد را داشته اند.

مسعود کیارش: ناسا روشی به نام masters with masters را به کار می برد که در آن برای مصاحبه با خبرگان, از خبرگان دیگر بهره برده می شود. به عقیده دکتر هافمن مدیر دانش ناسا, این روش جریان دروس آموخته را در سازمان ایجاد می کند, کسب و شناسایی دانش در حوزه های کلیدی را تضمین می کند.

در مورد استخراج دانش تکنسین های خبره که معمولا سن زیادو سواد کمی دارند و تجربه آنها ارزشمند است, داستان سرایی موفق است. چرا که در تشریح یک واقعه, می توانند به مشکلات و راه حلهای آزموده شده اشاره کنند. اما در روشهای ساخت یافته نمی توانند تجربه مشخص هر واقعه را به صورت مشخص بیان کنند.

سانازایمانی: روش جوركردن كارت ها یكی از ساده ترین روش های اكتساب دانش محسوب می شود، بدین صورت كه به فرد خبره تعدادی كارت داده می شود كه هریك نشان دهنده نام یك مفهوم می باشد، وظیفه خبره آن است كه كارت ها را به شكلی درگروه های مختلف قرار دهد تا كارت های هرگروه باهم در موردی مشترك باشند،چینش كارت ها در هرنوبت برپایه یك صفت و هرگروه از كارتها نشان دهنده یك ارزش خواهد بود.

روش شبكه خزانه ای به خبره این امكان را میدهد به جای آنكه تنها مفاهیم را در دسته های مختلف قرار دهد، رتبه هرمفهوم را نسبت به یك صفت معین كند. هنگامی كه رتبه های تعداد زیادی از مفاهیم نسبت به تعداد زیادیاز صفات مشخص شد، میتوان از علم آمار برای یافتن خوشه ها و همبستگی ها استفاده كرد. روش كار بدین صورت است كه در ابتدا با فرد خبره مصاحبه می شود و از او خواسته می شود برخی مفاهیم حوزه تخصص خود را نام ببرد، پس از آنكه مجموعه كوچكی ایجاد شد، سه تا از مفاهیم به وسیله تحلیل گر انتخاب می شود ، سپس از فرد متخصص پرسش می شود چه خصیصه هایی دوتا از مفاهیم را از سومی متمایز میكند، و این خصیصه ها توسط تحلیل گر ثبت می شود و مفاهیم انتخاب شده بوسیله فرد خبره درجه بندی میشود. این روند یعنی انتخاب های سه تایی و درجه بندی آنها ادامه می یابد تا انكه در مورد پوشش تمام مفاهیم و خصیصه ها رضایت حاصل شود.

رضا جوکار:روش نردبانی از نظر مهندس دانش وفرد خبره اشاره به نردبانی دارد که در صفحه کاغذ یا صفحه رایانه رسم می شود و میتوان در ان تغییراتی از جمله حدف یا اضافه کردن گره هارا طبق انچه درست است ایجاد کرد .مهندس دانش با استفاده از مجموعه ای از پرسش های عمومی از فرد خبره میتواند به بسط و گسترش نردبان ها بپردازد .

در این روش اشکال مختلف نردبان ها مانند نردبان مفهوم,نردبان خصیصه,نردبان تصمیم,نردبان فرایند میتوانند مورد استفاده قرار گیرند .این روش در کشف روابط ساختاری ,دانش کاربردی ومفاهیم مفید می باشد

کتاب مدیریت دانش,اکتساب دانش ضمنی خبرگان دکتر اخوان وخانم دهقانی

امید متولیان: در استخراج دانش خبرگان آن طور که من تجربه کرده ام و ضریب موفقیت کار را بالا میبرد، قابلیتهای ارتباطی است. برقراری ارتباط موثر با خبره و ایجاد اعتماد در او، اولین گام است که پس از آن بر اساس موضوع دانش، جایگاه سازمانی خبره، سن، تحصیلات و ... باید تصمیم بگیریم از کدام تکنیک استفاده کنیم. معمولا برای دستیابی به کیفیت بالاتر، لازم است بعد از ارزیابی اولیه روشهای مختلفی را انتخاب و با هم بکار بگیریم.

در فرایند استخراج باید بیشتر از ابزار و تکنیک به ایجاد اعتماد بین طرفین توجه شود. برای ایجاد فضای اعتماد شناخت طرف مقابل از نظر روانشناسی و سوابق بسیار مهم است. نکته دیگر توجه به انگیزه هاست. قبل از آعاز فرایند این پرسش را باید با دقت پاسخ داد که چرا خبره باید دانش خود را در اختیار شما قرار دهد؟ چه امتیازی از این موضوع نصیب او میگردد؟

مریم نوری زاده: دانش تخصصی tacit خبره رو میشه با جور كردن كارت ها استخراج كرد در این حالت خبره ناخوداگاه محقق رو به سمت رسیدن به جواب پیش میبره، فقط طراحی دقیق كارت ها نقش تعیین كننده ای دارد كه مستلزم برخورداری دانش كافی طراح و محقق در زمینه مربوطه هستش

خشایار جهانیان: کارت سورتینگ برای دانش مفهومی (Conceptual Knowledge) کاربرد دارد. ابتدا باید مفاهیم یک حوزه (Domain) و روابط بین آن ها در قالب مدل های استاندارد استخراج شود تا بر اساس آن بتوان آن چه که هست را به صورت مدل محور شناسایی کرد. مدل سازی مفاهیم از طرفی به شناسایی بهتر Context هم کمک می کند که در انفجار چاه که شما می فرمایید بسیار مهم است.

ممکن است یک اقدام نگهداری و تعمیرات با حضور ده ها مشخصه یا پارامتر محیطی، تجهیزاتی، انسانی و .... منجر به خطا شده باشد که در شناسایی درس آموخته یا کیس لازم است آن ها مدل شوند تا در Knowledge Reuse بتوان مبتنی بر چارچوب از دانش ها استفاده کرد، مرتب سازی کارت در حوزه فرایندی یا چگونگی، کاربردی ندارد.

جنیدی: روش تصمیم‌گیری انتقادی (CDM)

روش تصمیم‌گیری انتقادی روش برگزیده مهندسان دانش به‌ویژه کسانی است که با ارتش آمریکا همکاری می‌کنند. گاری کلاین این روش را در دهه 80 تدوین کرد و در چند پروژه اکتساب دانش از آن استفاده شده است. این روش بر اساس نظریه تصمیم‌گیری است که در واقع نتیجه بررسی چگونگی تصمیم‌گیری خبرگان است. روش تصمیم‌گیری انتقادی برای استخراج دانش وظیفه‌ای استفاده می‌شود که خبره پیش‌تر چندین بار انجام داده است. بدین لحاظ خبره تجربه انبوهی داشته و از دانش ضمنی بسیاری استفاده می‌کند. روش تصمیم‌گیری انتقادی نوعی مصاحبه است که حوادث و وقایع خاص در گذشته را با جزئیات کامل بررسی می‌کند تا فرآیند‌های فکری که خبره برای تصمیم‌گیری استفاده کرده را در معرض دید قرار دهد. کانون توجه حوادث غیر معمول است زیرا این حوادث معمولاً منبع پر بار اطلاعاتی درباره توانمندی‌های خبره است (فرض بر این است که همه می‌توانند حوادث عادی را مدیریت کنند). مصاحبه نیمه ساختاری برای بررسی حادثه استفاده می‌شود. پرسش‌ها در این مصاحبه به دنبال یافتن مسایل زیر هستند:

1- سر نخ‌های ظریفی که خبره به آن‌ها توجه دارد اما نو کار آموزان آن‌ها را نادیده می‌گیرند

2- برداشت‌ها و راهبرد‌هایی که خبره در حادثه استفاده می‌کند

3- گزینه‌های برگزیده و رد شده.

 برای اطلاعات بیش‌تر درباره روش تصمیم‌گیری حساس به کلاین (1996) مراجعه شود

مریم فیلسوفیان:

روش بیست سوالی:

هدف از این روش حدس فرد خبره در مورد آن است که چه چیزی مورد نظر مهندس دانش می باشد. فرد خبره اجازه دارد پرسش هایی بپرسد که مهندس دانش تنها مجاز به پاسخگویی با بله و خیر می باشد.با توجه به پرسشهای پرسیده شده و ترتیب انها دانش مهمی از ویژگی های کلیدی، دسته بندی ها و ترتیب اولویت ها در اختیار مهندس دانش قرار داده می شود.

نقشه فرایند:

این نوع نمودار نشاندهنده ورودی ها،خروجی ها،منابع، نقشها و تصمیماتی است که با هر فرایند یا فعالیت در یک حوزه همراه است. نقشه فرایند روش مناسبی از ارائه اطلاعات درباره چگونگی و زمان اجرا ی فرایندها،فعالیتها و عملکردهااست.

روش نقشه مفهوم:

نقشه های مفهوم برای ساختاردهی مدلهای دانش به کار می روند. یک نقشه مفهوم نوعی از نمودار است که اجزای دانش را در قالب گره ها و ارتباطات بین انها را در قالب پیکانهای دارای توضیح نشان می دهد.

 

 





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
 
 
 
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic